İdlib'te Şehit Düşen Türk Askerleri'nin Ahı Tuttu
Birkaç gün önce, Rusya'nın başkenti Moskova'nın en lüks ve en güvenlikli semtlerinden biri olan Barrikadnaya'da, Rusya Hava Uzay Kuvvetleri Komutanı Alexander Yuryeviç Çayko'nun hedef alındığı bombalı bir saldırı gerçekleştirildi.
Barrikadnaya, Moskova merkezindeki Presnenski Rayonu'nda, aynı adı taşıyan metro istasyonunun da bulunduğu tarihî bir semt olduğu gibi Moskova'nın en önemli idari ve diplomatik bölgelerinden biri.
Neden mi?
Çünkü Barrikadnaya; ABD, İngiltere ve diğer ülkelerin diplomatik temsilciliklerine yakınlığı, Rusya Hükûmet Binası ile önemli devlet kurumlarının çevresinde bulunması nedeniyle güvenlik açısından Moskova'nın en hassas bölgelerinden biri kabul edilir. Bu nedenle bölgede polis ve güvenlik tedbirleri, diğer semtlere kıyasla daha yoğundur.
Bombalı saldırının hedefi kimdi?
Türk kamuoyu, bombalı saldırı eyleminin hedefindeki Alexander Yuryeviç Çayko'yu, birkaç yıl öncesına kadar Suriye'deki faaliyetlerinden çok iyi tanıyordu. Çayko, 27 Şubat 2020'de İdlib'in Balyun bölgesinde düzenlenen hava saldırısında 34 Türk askerinin şehit edilmesi olayının baş sorumlularından biri olarak gösteriliyordu.
Saldırının gerçekleştiği dönemde Rusya'nın Suriye'deki kuvvetlerinin komutanı olarak görev yapan Çayko'nun adı, bu nedenle Türk medyasında saldırının sorumluluğu bağlamında sıkça yer aldı.
Türk makamları, saldırı öncesinde Türk birliklerinin koordinatlarının Rus tarafıyla paylaşıldığını ve buna rağmen saldırının gerçekleştiğini açıklarken; Rusya Savunma Bakanlığı ise saldırının Rus uçaklarınca yapılmadığını, Türk askerlerinin rejim güçlerinin hedef aldığı bölgede bulunduğunu ileri sürmüştü.
Çayko, aynı dönemde ABD'nin eğitip donattığı, Suriye'nin kuzeyi ve kuzeydoğusunu kontrol eden Demokratik Suriye Güçleri (DSG/PYD-YPG) yönetimiyle de temaslarda bulunuyordu. Temel amacı, Rusya'nın Suriye'deki çıkarlarını korumak ve devrim sonrasında ülkedeki askerî varlığının, özellikle üslerinin, devamını sağlamaktı.
Bu kapsamda, Suriye'deki Rus güçlerinin komutanı olarak Hmeymim Hava Üssü'nden Kamışlı Havaalanı'na birçok kez giderek Demokratik Suriye Güçleri yetkilileriyle bir araya gelmişti. Özellikle DSG Genel Komutanı Mazlum Abdi ile yaptığı görüşmelerde, Türkiye'nin bölgede yeni bir askerî operasyon başlatma ihtimali ele alınmıştı.
Çayko ile Abdi arasındaki görüşmede, "sınır bölgesindeki gerginlik" ve "Türkiye'nin yeni bir kara operasyonu gerçekleştirmesinin önüne geçilmesi" amacıyla atılabilecek adımlar değerlendirilmişti.
General Aleksandr Çayko'nun Suriye'deki görevleri
General Aleksandr Çayko, 2017-2020 yılları arasında farklı dönemlerde Rusya'nın Suriye'deki Kuvvetler Komutanı olarak görev yaptı. Bu süreçte, Beşşar Esad yönetimine verilen Rus askerî desteğinin koordinasyonunda önemli rol üstlendi.
İdlib, Halep, Hama ve Lazkiye ekseninde yürütülen Rusya-Suriye ortak askerî operasyonlarının planlanması ve sevk-idaresinde görev alan Çayko, Moskova'nın Suriye sahasındaki en etkili komutanlarından biri olarak öne çıktı. Daha sonra Ukrayna'da görev yapan Rus kuvvetlerinde de üst düzey komutanlık görevlerinde bulundu.
2024 yılının sonlarında ise Suriye'deki güvenlik ve askerî gelişmelerin ardından, Çayko'nun yeniden Rus kuvvetlerinin başına getirildiğine ilişkin haberler uluslararası basında yer aldı.
Suriye'den ayrılmasına rağmen Kürtlerle irtibatını sürdürdü
1971 yılında Moskova Oblastı'nın Goliçino kentinde doğan Aleksandr Çayko, 2. Muhafız Tamanskaya Motorize Tüfek Tümeni Kurmay Başkanlığı görevinde bulunmuş Tümgeneral Yuri Filippoviç Çayko'nun oğludur. Soyadından ve aile geçmişinden hareketle, Doğu Slav kökenli bir aileden geldiği değerlendirilmektedir. Baba tarafından Novosibirsk Oblastı'nın Bagan bölgesine dayanan Çayko ailesi, uzun yıllardır Rusya'da yaşayan ve Sovyet/Rus askerî elitine mensup bir geçmişe sahiptir.
Mayıs 2026’da Rusya Federasyonu Hava-Uzay Kuvvetleri Komutanlığı görevine atanmasına rağmen Çayko'nun, Suriye ve Kürtlerle kurduğu irtibatı tamamen kesmediği görülmektedir.
Bunu nereden anlıyoruz?
1 Ağustos 2026'da İtalyan Baltsi Rossi Restoranı'na düzenlenen bombalı saldırıdan sağ kurtulan Aleksandr Çayko'nun davetlileri arasında, Rusya Devlet Duması'nın Kürt kökenli milletvekili Zelimkhan Mutsoev de bulunuyordu.
Rusya vatandaşı Yezidi bir Kürt olan Mutsoev, 16 yılı aşkın süre Rusya Parlamentosu Dış İlişkiler Komitesi Başkan Yardımcılığı görevini yürütmüş; 2018 yılından itibaren ise Rusya Parlamentosu Savunma ve Güvenlik Komitesi Üyesi ve Rusya Federal Parlamentosu–Irak Federal Parlamentosu Koordinasyon Komitesi Başkanı olarak görev yapmaktadır.
Çayko'nun öldürülmesini Ukrayna istemiş olabilir
Aleksandr Çayko, 2022 yılında Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin ilk aşamasında Rus kuvvetlerinin en üst düzey saha komutanlarından biri olarak görev yaptı. Kiev bölgesindeki askerî harekâtın sevk ve idaresinde rol aldı.
2022 yılında Çayko, batıdan Kiev'e ilerleyen Rus kuvvetlerinden birine komuta ediyordu. Ukrayna Başsavcılığına göre, karargâhını Buça Bölgesi'ndeki Zdvyzhivka köyünde ele geçirilen bir anaokulunda kurarak Kiev Bölgesi'ndeki askerî harekâtı buradan yönetti.
Ukrayna'da Çayko hakkında savaş suçları iddiasıyla gıyabi yargılama süreci yürütülmektedir. Ukraynalı soruşturmacılar, onun Kiev Bölgesi'ndeki Borodianka başta olmak üzere çeşitli yerleşim yerlerindeki sivil konutlara yönelik hava saldırılarının emrini verdiğini ileri sürmektedir. Çayko, tam kapsamlı Ukrayna işgalinden önce de Suriye'de sivil hedeflerin bombalanmasına karıştığı iddialarıyla suçlanmıştı.
Ukrayna makamları ile Batılı ülkeler, Buça ve çevresinde işlendiği iddia edilen savaş suçları nedeniyle komuta sorumluluğu taşıdığını ileri sürdü. Rusya ise bu suçlamaları reddetti. Avrupa Birliği, Mart 2026'da Buça katliamıyla bağlantılı olduğu gerekçesiyle Çayko'yu yaptırım listesine aldı.
Rus Generallerine yönelik suikast zincirinin son halkası: Aleksandr Çayko
Son iki yıl içinde cephe hattından uzakta, Rus generalleri hedef alan en az altı suikast girişimi düzenlendi; bunların üçü ölümle sonuçlandı. Bu tablo, Rus istihbarat ve güvenlik birimlerinin etkinliği konusunda ciddi soru işaretlerini de beraberinde getirdi.
Suikast girişiminde hedef alındığı belirtilen en yüksek profilli isimlerden biri, General Aleksandr Çayko'ydu. Mayıs 2026'da Rusya Hava-Uzay Kuvvetleri Komutanlığı görevine atanan ve Temmuz ayının sonunda 55 yaşına giren Çayko'nun, 1 Ağustos'ta Moskova'nın Barrikadnaya semtindeki yüksek katlı bir binada bulunan Balzi Rossi Restoranı'nda hem doğum gününü hem de yeni görevini kutladığı bildirildi.
Patlamanın muhtemel hedefinin Rusya Hava-Uzay Kuvvetleri Komutanı Aleksandr Çayko olduğu değerlendiriliyor. Patlamada beş kişi hayatını kaybetti, yaklaşık bir düzine kişi ise yaralandı.
Bombalı saldırının bilançosu ağır oldu
Rusya Hava-Uzay Kuvvetleri Komutanı Aleksandr Çayko'nun 55. yaş günü ile yeni görevine atanmasını kutlamak amacıyla düzenlenen etkinliğe, üst düzey FSB subayları, Savunma Bakanlığı generalleri, milletvekilleri ve hükümet yetkililerinden oluşan yaklaşık 50 kişi katıldı. Çayko sağ kurtuldu ama kutlama, düzenlenen bombalı saldırıyla faciaya dönüştü. Aleksandr Çayko'nun kızı Maria, ağır beyin travması nedeniyle hastanede tedavi altına alınırken, damadı Daniil Peredriy hayatını kaybetti.
Bomba uzaktan kumandayla infilak ettirildi. Patlamanın şiddetinin yaklaşık 1 kilogram TNT'ye eşdeğer olduğu, düzeneğe ise etkisini artırmak amacıyla metal bilyeler yerleştirildiği bildirildi. Bu nedenle restoranın verandasında bulunan çok sayıda kişi de yaralandı. Etkinliğin güvenliği Rusya Federal Güvenlik Servisi (FSB) tarafından sağlanıyordu. İddialara göre, patlamada hayatını kaybedenler arasında FSB mensubu bir görevli de bulunuyordu.
Olayın ardından olay yerinden çekilen fotoğraf ve videolar sosyal medyada hızla yayıldı. Görüntülerden birinde sahnede "Alexander 55" yazısının yer aldığı görüldü. Aleksandr Çayko, olaydan yalnızca birkaç gün önce, 27 Temmuz'da 55 yaşına girmişti.
Putin ve Gerasimov'un güvendiği general Aleksandr Çayko
Aleksandr Çayko, Rus Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı Orgeneral Valeriy Gerasimov'un en yakın çalışma arkadaşlarından ve himayesindeki isimlerden biri olarak gösteriliyordu.
Askerî kariyeri boyunca Gerasimov'un desteğiyle yükseldiği değerlendirilen Çayko'nun, Doğu Almanya'da Gerasimov ile birlikte görev yapan bir generalin ailesinde doğması da bu yakın ilişkinin arka planına işaret eden unsurlar arasında. Bazı askerî analistler ise Çayko'yu, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'e en sadık üst düzey komutanlardan biri olarak nitelendiriyor.
Doğu Askerî Bölgesi Komutanlığı görevinden alınmasının ardından yeniden Suriye'ye gönderilen Çayko, Beşşar Esad yönetiminin Aralık 2024'te devrilmesinden sonra dahi aylarca Suriye'deki Rus kuvvetlerinin komutanı olarak görev yaptı. Bu durum, Kremlin'in Çayko'ya duyduğu güvenin sürdüğü şeklinde yorumlandı.
General Aleksandr Çayko'nun 4 Mayıs 2026'da Rusya Hava-Uzay Kuvvetleri Komutanlığı görevine atanması, Rus askerî çevrelerinde Kara Kuvvetleri kökenli olması nedeniyle alışılmadık bir tercih olarak değerlendirildi.
Buna rağmen Kremlin'in bu görevlendirmeyle, Putin ve Genelkurmay Başkanı Valeriy Gerasimov'un Çayko'ya duyduğu güveni bir kez daha ortaya koyduğu yorumları yapıldı. Ayrıca, Ukrayna'nın uzun menzilli insansız hava araçlarıyla Rus hava üslerine yönelik saldırılarının ardından, askerî havaalanlarında uçaklar için koruyucu sığınaklar ve beton hangarlar inşa edilmesi çalışmalarının hızlandırılması görevinin de Çayko'nun sorumluluk alanına girdiği değerlendirilmektedir.
Rus askeri istihbaratı işin içinde olabilir
Putin ve Gerasimov ne kadar çok güvenirse güvensin, başarılı bir asker sayılmaz. Suriye ve Ukrayna cephesindeki başarısızlıkları ortada. Öyleki Ukrayna dronları neredeyse Kremlin sarayında oda oda gezip Putin'i arıyor.
Bombalı suikast saldırısının her ne kadar baş şüphelisi Ukrayna ve müttefik ülkeler gizli servisleri olsa da, muhtemelen başarısızlıklarına rağmen el üstünde tutulmasını içlerine sindiremeyen vatansever Rus askerleri bu işe el atmış görünüyor. Bana kalırsa İdlipte Şehit Düsen Türk Askerlerinin ahı tuttu!
Seçilmiş Kaynakça
https://www.currenttime.tv/a/33820744.html
https://russianmetro.ru/en/stations/barricade
https://x.com/i/status/2084014036753199382
https://x.com/i/status/2083679704771334447
https://x.com/i/status/2084143468260049322
https://x.com/i/status/2084229645050761317
https://www.kurdistan24.net/tr/story/929900
https://all-andorra.com/barrikadnaya-metro-station/
https://www.bbc.com/russian/articles/c5y4ek22j11o
https://www.opensanctions.org/entities/Q75838595/
https://www.rudaw.net/turkish/categories/kurdistan/1255129
https://www.mosarchinform.ru/obzory_i_statji/p2_articleid/13918
https://www.thesun.co.uk/news/39944955/putin-general-survives-bombing-moscow/
https://www.zdfheute.de/politik/ausland/explosion-moskau-restaurant-tote-100.html
https://harici.com.tr/moskova-merkezinde-bombali-tuzak-hedefte-rus-general-mi-vardi/?
https://haberrus.ru/politics/2026/05/05/rusyanin-hava-uzay-kuvvetleri-komutani-degisti.html
https://abcnews.com/International/russia-denies-responsibility-strikes-kill-33-turkish-troops/story
https://tvpworld.com/94652639/aleksandr-chayko-alleged-target-of-moscow-blast3-dead-21-injured
https://www.dw.com/ru/vzryv-v-restorane-v-centre-moskvy-cto-izvestno-o-generale-cajko/a-78207802
https://www.thetimes.com/world/europe/article/three-killed-bomb-attack-moscow-restaurant-q08jmx35c
https://www.merkur.de/politik/drei-tote-bei-bombenanschlag-auf-geburtstag-eines-russischen-generals-zr-94426937.html
https://www.google.com/amp/s/meduza.io/amp/en/feature/2026/08/03/at-least-six-assassination-attempts-have-targeted-russian-generals-away-from-the-front-line-over-the-past-two-years-three-of-them-fatal