Yapay zekâ veri merkezi endişeleri piyasaları sarstı: ABD'li çip şirketlerinde 2020'den bu yana en sert düşüş

Japonya'nın Nikkei 225 endeksi, yapay zekâ çip hisselerinde Wall Street'ten Asya piyasalarına yayılan satış dalgasının etkisiyle cuma günü bir ara yüzde 7'ye yakın değer kaybetti. Endeks, kayıplarının bir kısmını telafi ederek Tokyo'da öğle saatleri itibarıyla yüzde 5,7 düşüş kaydetti.

Yatırımcılar, bu hafta ABD'de yapılan ara seçimlerde Demokratların elde ettiği kapsamlı seçim başarılarının, yeni veri merkezlerine yönelik daha sıkı düzenlemelerin önünü açıp açmayacağını değerlendiriyor. Söz konusu projeler, siyasi yelpazenin farklı kesimlerinden seçmenlerin tepkisini çekerken, seçimleri kazanan çok sayıda aday inşaat çalışmalarını yavaşlatma veya durdurma sözü vermişti. ABD Senatörü Bernie Sanders ile Temsilciler Meclisi Üyesi Alexandria Ocasio-Cortez de yılın başlarında veri merkezlerine yönelik federal düzeyde geçici bir moratoryum önerisinde bulunmuştu.

Seçim sonuçları, şirketlerin yapay zekâ alanına aktardıkları yüz milyarlarca dolarlık yatırımın geri dönüşünü ne zaman alabileceklerine ilişkin endişeleri artırdı. Artan borçlanma maliyetleri de şirketlerin ihtiyaç duydukları veri merkezlerini ne kadar hızlı inşa edebilecekleri konusunda soru işaretlerine yol açtı. Bu alandaki olası bir yavaşlamanın ABD'nin ekonomik büyümesini olumsuz etkilemesi ve çip ile elektrik talebini düşürmesi bekleniyor.

ABD'li çip şirketlerinin hisselerinde 2020'den bu yana en sert günlük düşüş

Philadelphia Yarı İletken Endeksi, perşembe gününü yüzde 12,2 kayıpla tamamladı. Bu, endeksin 2020'den bu yana yaşadığı en büyük günlük düşüş oldu. Böylece endeks, perşembe günkü kapanış itibarıyla hafta genelinde yaklaşık yüzde 16 değer kaybetti.

Nasdaq Bileşik Endeksi yüzde 5,5, S&P 500 yüzde 4,4 ve Dow Jones Sanayi Endeksi yüzde 3,4 geriledi. Üç endeks de ABD Başkanı Donald Trump'ın Nisan 2025'te kapsamlı gümrük tarifelerini açıklamasından bu yana en sert günlük yüzdelik kayıplarını yaşadı.

Nasdaq, işlem gününü rekor seviyesinin yüzde 11,9 altında tamamladı.

Trump, perşembe günkü satış dalgasından Demokratları sorumlu tuttu. Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, "Borsa bugün çöktü çünkü Demokratlar salı günü büyük bir zafer kazandı. Bunu görmek çok üzücü. Suçlayacak başka kimseniz yok, yalnızca kendinizi suçlayabilirsiniz," ifadelerini kullandı.

Asya'da çip hisseleri geriledi, Avrupa vadeli endeksleri düştü

Tokyo'da Kioxia ve SoftBank hisseleri işlem sırasında yüzde 10'dan fazla değer kaybederken, Advantest hisselerindeki düşüş yüzde 8'i aştı.

Güney Kore'nin Kospi endeksi ise bir ara yüzde 8,8 geriledi. Sert düşüşün ardından borsada işlemler 20 dakika süreyle durduruldu.

İşlemlerin ilk saatlerinde çip üreticisi SK Hynix'in hisseleri yaklaşık yüzde 10, Samsung Electronics hisseleri ise yaklaşık yüzde 8 değer kaybetti.

Tayvan'ın Taiex endeksi, seansın ilk saatlerinde yüzde 8'in üzerinde düşmesinin ardından günü yüzde 4,5 kayıpla tamamladı. Çip üreticisi TSMC'nin hisseleri ise işlem sırasında yüzde 8,5'e varan düşüş kaydetti.

Diğer Asya piyasalarında Hong Kong'un Hang Seng endeksi yüzde 0,7, Şanghay Bileşik Endeksi yüzde 1,3 ve Avustralya'nın S&P/ASX 200 endeksi cuma günkü işlemlerde yüzde 1 geriledi.

Saxo Markets analisti Neil Wilson, satış dalgasının aşırıya kaçmış göründüğünü ancak yatırımcıların yeniden alıma yönelmeden önce piyasaların istikrar kazanmasını görmek isteyeceğini belirtti.

Avrupa piyasalarının açılışı öncesinde Euro Stoxx 50 vadeli işlem kontratları, Orta Avrupa Saati ile 07.30 civarında yaklaşık yüzde 1 düşüş kaydetti.

Brent petrol vadeli işlemleri, perşembe günkü yükselişini sürdürerek erken işlemlerde yüzde 1,4 arttı ve varil başına 100 doların hemen altına çıktı. Petrol fiyatları, ABD'deki ara seçimlerin ardından İran savaşının sona erebileceğine yönelik beklentilerle gerilemişti. ABD ve İran liderlerinin hafta başında müzakerelerde ilerleme kaydedildiğine işaret etmesinin ardından yatırımcılar, görüşmelerdeki olası gelişmeleri yakından izlemeyi sürdürdü.

Dolar, erken işlemlerde euro ve Japon yeni karşısında değer kazandı. Spot altının ons fiyatı ise Orta Avrupa Saati ile 06.00 itibarıyla yüzde 1,1 düşerek 4 bin 44 dolara geriledi.