Warsh: Yapay zekâ verimliliği artıracak, sonraki faiz adımına sinyal yok

ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, cuma günü yaptığı açıklamada küresel ekonominin bu yılın başlarında öngördüğünden daha iyi durumda olduğunu söyleyerek, yapay zekayı hayatı boyunca tanık olduğu en büyük ekonomik dönüşüm olarak tanımladı.

Bangkok'ta IMF ve Dünya Bankası'nın yıllık toplantılarında konuşan Warsh, 28 Ekim'de açıklanacak Federal Reserve'ün bir sonraki faiz kararı konusunda hiçbir ipucu vermedi.

“Hemen her yerde ekonomi, beş altı ay önce tahmin edebileceğimden emin olmadığım bir dayanıklılık sergiliyor” dedi Warsh, IMF Başkanı Kristalina Georgieva ile sahnede yaptığı söyleşide.

Fed başkanı en çok ABD konusunda iyimserdi; etkinlikte, “yalnızca yapay zekadan ibaret olmayan” geniş tabanlı bir yatırım dalgasının ekonomiye “ciddi bir itici güç” kazandırdığını, bu ivmenin “kesinlikle dünyanın her yerinde görülmediğini” belirtti.

Enerji fiyatları fırladı; bu durum, yapay zeka yatırımlarındaki patlamayla birlikte birçok ekonomide enflasyonu körükleyerek merkez bankalarını faiz artırmaya zorladı.

Enflasyonun beş yılı aşkın süredir yüzde 2 hedefinin üzerinde seyrettiği ABD'de Fed, eylülde faiz oranlarını çeyrek puan artırarak yüzde 3,75-4 aralığına çıkardı; bu, Temmuz 2023'ten bu yana ilk artış oldu.

Mayıs ayında başkanlık koltuğunu devralan Warsh, “Federal Reserve'de fiyat istikrarı sağlayacağımızı çok net biçimde ortaya koyduk” diye savundu.

ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh, 16 Ekim 2026'da Tayland'ın Bangkok kentinde düzenlenen IMF ve Dünya Bankası Grubu yıllık toplantılarında konuşuyor AP Photo/Dhitaraht Dhanarahtsombat

Bangkok'taki merkez bankacılarından da aynı “kararlılığı” duyduğunu belirten Warsh, Avrupa Merkez Bankası'nın ikisini de kapsayan iki artışın da dahil olduğu faiz artırımı dalgasını, “bedavacı bırakmayan eşzamanlı bir sıkılaşma” olarak nitelendirdi.

IMF, salı günü 2026 küresel büyüme tahminini yüzde 3,1'e hafifçe yukarı çektiancak risklerin aşağı yönlü olduğuna dikkat çekti. Zengin ülkeler ayrıca, 10 yıllık ABD tahvil getirisinin yüzde 5'in üzerine, Fransız tahvil getirisinin ise haber yazıldığı sırada yaklaşık yüzde 4,8'e yükselmesiyle hızla artan borçlanma maliyetleriyle karşı karşıya.

Yapay zeka için “engebeli” bir yol

Cuma günkü tartışmanın büyük bölümü, Warsh'ın hem ABD hem de küresel ekonomi için yaşamı boyunca gördüğü “muhtemelen en önemli değişim” olarak tanımladığı yapay zekaya odaklandı.

Göreve gelmeden önce, yapay zeka kaynaklı bir verimlilik patlamasının enflasyonu dizginleyebileceğini ve daha düşük faizlere alan açabileceğini savunmuştu. Ancak cuma günü, şimdilik yatırım çılgınlığının talebi körükleyerek fiyatları yukarı ittiğini kabul etti.

Fed'in eylül toplantı tutanaklarında, veri merkezi inşaatınınçip maliyetlerini, bilgisayar ekipmanı ve elektrik bileşenlerinin fiyatlarını yukarı çektiği not edildi.

Buna karşın Warsh, zamanla yapay zekanın ekonominin üretim kapasitesini artırarak hem ülke içinde hem de dışında “muazzam bir fayda” sağlayacağını öngörüyor.

Ayrıca, “verileri eski usul modellerle adeta işkenceye tabi tuttuğumuz” için yapay zekanın merkez bankacılığını da değiştireceğini söyledi ve “çok uzak olmayan bir gelecekte bunun işkence olmaktan çıkacağını” dile getirdi.

İyimserliğine rağmen Fed başkanı, hem teknolojiyi anlamak açısından hem de “piyasa yapısının nasıl olacağını gerçekten bilmediğimiz” için önümüzdeki yolun “muhtemelen oldukça engebeli” olacağı uyarısında bulundu.

Gözler bir sonraki Fed toplantısında

Politika yönüne dair daha az ipucu verme sözü veren Warsh, bu taahhüdüne bağlı kaldı.

“Toplantılar hakkında peşinen hüküm vermem” diyen Warsh, buna karşın eylülden bu yana dünyanın Fed'in beklentilerine “genel olarak uyum sağladığını” kaydetti.

ABD'de tüketici fiyat enflasyonu, akaryakıt fiyatlarındaki yükselişin etkisiyle eylülde yüzde 3,4'ten yüzde 3,7'ye çıktı; gıda ve enerjiyi dışlayan çekirdek enflasyon ise yüzde 2,6 oldu.

Üretici fiyatları yıllık bazda yüzde 6,3 artarak 2022'den bu yana görülen en yüksek seviyeye çıktı; ekonomi ise geçen ay yalnızca 29 bin kişiye istihdam sağladı.

Piyasalarda ekim ayında bir artışa yönelik beklentiler bu hafta dalgalandı; piyasa fiyatlamalarını takip eden CME FedWatch verilerine göre olasılık, çarşamba günkü enflasyon rakamlarının ardından yaklaşık yüzde 22'den yüzde 50 civarına yükseldikten sonra yeniden yaklaşık yüzde 30'a geriledi.

Piyasalar şu anda aralık ayında bir faiz artışı olasılığını yaklaşık yüzde 90 olarak fiyatlıyor; eylül tutanakları da Fed yetkililerinin çoğunun bu yıl bir artış daha beklediğini gösteriyor.

Fed'in komite başkan yardımcısı olan New York Fed Başkanı John Williams, salı günü Bloomberg'e yaptığı açıklamada “bir faiz artırımının daha uygun olabileceğini” ancak 2027'de ilave artışlara gerek görmediğini söyledi.

Öte yandan Fed Guvernörü Michelle Bowman, çarşamba günü Bangkok'taki toplantılarda yaptığı konuşmada harekete geçmek için aciliyet hissetmediğini belirtti.

Karar, 3 Kasım'daki ABD ara seçimlerinden yalnızca birkaç gün önce gelecek.

Eylül ayındaki artış, ABD Başkanı Donald Trump'ın faizlerin düşürülmesi yönündeki taleplerine rağmen gerçekleşti; Trump buna karşın göreve kendisinin getirdiği Warsh'ı desteklemeyi sürdürüyor.

Cuma günkü açıklamalar, cumartesi başlayacak ve toplantı sonrasına kadar yetkililerin politika hakkında konuşmasını yasaklayan Fed'in “sessizlik dönemi” öncesinde Warsh'ın yaptığı son değerlendirmeler arasındaydı. Yatırımcılar bir sonraki kez, kararın ardından düzenleyeceği basın toplantısında kendisini dinleyecek.