MSCI'dan Türkiye kararı: Borsa İstanbul'da düşüş, piyasa statüsü için uyarı

ABD merkezli küresel endeks sağlayıcısı Morgan Stanley Capital International (MSCI), Türkiye hisse senetlerine yönelik bazı endeks değişikliklerini ikinci bir duyuruya kadar dondurdu.

MSCI, Haziran 2027'ye kadar yeterli ilerleme sağlanmaması halinde Türkiye'nin piyasa statüsünün yeniden değerlendirilmesini gündeme alabileceğini bildirdi. Kararın ardından Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi güne yüzde 1,44 düşüşle başladı.

MSCI, 15 Ekim'de yayınladığı açıklamada, kararın, özellikle "bazı küçük ölçekli şirketlerle bağlantılı fonlar üzerinden koordineli işlemler yapılabileceğine ilişkin yatırımcı endişeleri" üzerine alındığı belirtildi.

Kurum, söz konusu işlemlerin "şirketlerin fiili dolaşımdaki pay oranlarının hesaplanmasını zorlaştırabileceğini" ve "piyasa bütünlüğüne" ilişkin soru işaretleri yaratabileceğini belirtti.

MSCI, Türkiye'de atılan düzenleyici adımları dikkate almakla birlikte, bu önlemlerin etkisini değerlendirmek ve piyasada kalıcı iyileşme sağlandığını görmek için daha fazla zamana ihtiyaç duyduğunu bildirdi.

Hangi endeks değişiklikleri durduruldu?

MSCI'nin kararı kapsamında, Türkiye hisse senetlerine ilişkin belirli endeks değişiklikleri ikinci bir duyuruya kadar uygulanmayacak. Dondurma kararı şu işlemleri kapsıyor:

Piyasa statüsü ne anlama geliyor?

Piyasa statüsü, bir ülkenin hisse senedi piyasasının uluslararası yatırımcılar açısından erişilebilirliği, işlem koşulları ve yatırım yapılabilirliği gibi ölçütler doğrultusunda MSCI tarafından hangi kategoriye yerleştirildiğini ifade ediyor.

MSCI piyasaları gelişmiş piyasalar, 'gelişmekte olan piyasalar', 'sınır piyasalar' ve 'bağımsız piyasalar' olarak sınıflandırıyor. Türkiye hâlihazırda 'gelişmekte olan piyasalar' kategorisinde bulunuyor.

Bu sınıflandırma, uluslararası yatırım fonlarının hangi ülkelere ve şirketlere ne ölçüde yatırım yapacağını belirlerken kullandığı endekslerin oluşturulmasında önemli rol oynuyor.

Türkiye'nin 'gelişmekte olan piyasalar' statüsünden 'sınır piyasalar' kategorisine geçirilmesi, MSCI gelişen piyasalar endeksini takip eden fonların Türkiye'deki yatırımlarını yeniden değerlendirmelerine neden olabilir. Bu durum, Türkiye hisselerine yönelik uluslararası fon akışlarını ve talebi etkileyebilir. Ancak olası bir statü değişikliği, Türkiye'den otomatik olarak sermaye çıkışı yaşanacağı anlamına gelmiyor.

Türkiye'nin piyasa statüsü değişebilir mi?

MSCI, Türkiye'nin mevcut 'gelişmekte olan piyasalar' statüsünü şimdilik koruyor. Ancak kurum, Haziran 2027'ye kadar yeterli ilerleme sağlandığına ilişkin somut bulgular elde edilememesi durumunda ek önlemleri değerlendireceğini açıkladı.

Bu önlemler arasında Türkiye'nin gelişen piyasalar statüsünden sınır piyasalar veya bağımsız piyasalar kategorisine geçirilmesi ihtimaline ilişkin bir danışma süreci başlatılması da bulunuyor. Nihai değerlendirme, MSCI'nin 2027 yıllık piyasa sınıflandırması incelemesi kapsamında yapılacak.

MSCI, yatırımcı güveninin yeniden tesis edilmesi için koordineli işlemlere karşı etkili denetim ve yaptırım mekanizmalarının uygulanması, pay sahipliği bilgilerinin zamanında ve ayrıntılı biçimde açıklanması ve fiili dolaşım oranlarının bağımsız olarak doğrulanabilmesini sağlayacak şeffaf kurallar oluşturulması gerektiğini vurguladı.

Borsa İstanbul'da satış baskısı

MSCI'nin açıklamasının ardından Borsa İstanbul'da satış baskısı görüldü. BIST 100 endeksi, 16 Ekim Cuma günü önceki kapanışına göre 174,09 puan ve yüzde 1,44 düşüşle 11.896,08 puandan açıldı.

Açılışta bankacılık endeksi yüzde 1,48, holding endeksi ise yüzde 1,42 geriledi. Sektör endeksleri arasında en fazla düşüş yüzde 6,52 ile finansal kiralama ve faktoring sektöründe kaydedildi.

BIST 100 endeksi, bir önceki işlem gününü de yüzde 0,40 kayıpla 12.070,17 puandan tamamlamıştı.