Norveç'te artan şüphelere rağmen Çinli elektrikli araçlar neden daha çok satılıyor?

Çinli otomobil markaları, elektrikli araç kullanımında dünyaya öncülük eden Norveç'te bu araçlara yönelik şüpheler artmasına rağmen pazar paylarını giderek büyütüyor.

Norveç Elektrikli Araçlar Birliği'nin 31 Mart-3 Mayıs tarihleri arasında yaklaşık 15 bin elektrikli araç sahibiyle yaptığı yeni ankete göre, Norveç'teki elektrikli araç sürücülerinin yaklaşık üçte biri, yani yüzde 31'i, siyasi nedenlerle Çinli bir markayı satın almaktan kaçınacağını söyledi. Bu oran bir yıl önce yüzde 23'tü.

Birliğin Genel Sekreteri Christina Bu, yaptığı açıklamada, "Yeni otomobiller artık fiilen tekerlekli bilgisayarlar," dedi.

"Veri güvenliği ve mahremiyet daha fazla gündeme geldikçe, tüketicilerin araçların nereden geldiği ve verilerin nasıl işlendiği konusunda daha fazla endişe duyması son derece doğal," diye ekledi.

Birkaç yıl önce Norveçli güvenlik araştırmacıları, Çinli üretici NIO tarafından üretilen bir aracın Çin'e veri aktardığını tespit etmişti.

Çinli Yutong'un ürettiği bir otobüs üzerinde yapılan başka testlerde ise üreticinin aracın kontrol sistemine erişebildiği ve teorik olarak aracı uzaktan durdurabileceği ya da kullanılamaz hale getirebileceği ortaya çıktı.

Buna rağmen BYD, NIO ve Dongfeng gibi Çinli markaların yanı sıra Volvo ve Polestar gibi Çinli şirketlerin sahip olduğu markaların satışları Norveç'te önemli ölçüde arttı. Bu markalar yılın ilk yarısında yeni elektrikli araç tescillerinin yaklaşık yüzde 25'ini oluşturdu.

2019'da ise bu markaların Norveç pazarındaki varlığı neredeyse yok denecek düzeydeydi.

Bu, "Bu durum tüketicilerin araç satın alırken birden fazla faktörü birlikte değerlendirdiğini gösteriyor," dedi.

"Bazıları için fiyat ve teknoloji gibi unsurlar belirleyici olurken, diğerleri ahlaki ikilemlerden ve veri paylaşımı ile güvenlik konusundaki belirsizliklerden etkileniyor," ifadelerini kullandı.

Çinli markalar Norveç'te güç kazanıyor

Birliğin daha önce yayımladığı bir rapora göre, Çinli şirketlere ait markalar yalnızca birkaç yıl içinde Norveç'in yeni elektrikli araç pazarında ihmal edilebilir bir paydan, menşe ülkeye göre ikinci en büyük grup konumuna yükseldi.

Raporda, mevcut eğilimlerin sürmesi halinde bu markaların 2027 gibi erken bir tarihte Avrupalı markaları geride bırakabileceği belirtildi. Norveç'in ayrıca Çinli elektrikli araç üreticilerinin baskın konuma geldiği ilk Avrupa pazarlarından biri olabileceği ifade edildi.

Norveç'te pazar payı kazanmak önemli çünkü ülke elektrikli araç kullanımında dünyaya öncülük ediyor. Norveç Karayolu Federasyonu'nun (OFV) verilerine göre elektrikli otomobiller, 2026'nın ilk sekiz ayında yeni araç tescillerinin yüzde 97,8'ini oluşturdu.

Norveç, elektrikli otomobillerin ocak-ağustos döneminde yeni tescillerin yüzde 21,7'sini oluşturduğu Avrupa Birliği'nin oldukça önünde bulunuyor. Bu oran Avrupa Otomobil Üreticileri Birliği'nin (ACEA) verilerine dayanıyor.

Çinli markalar AB genelinde de pazar paylarını artırıyor. ACEA'nın Çinli markaları içeren beş grup için yayımladığı verilere göre, ağustosta tesciller bir önceki yılın aynı ayına kıyasla yaklaşık yüzde 71 arttı.

Bu grupların toplam yeni otomobil pazarındaki payı yüzde 6,6'dan yüzde 10,8'e yükseldi. Bu da AB'de tescil edilen yaklaşık her dokuz yeni otomobilden birinin bu gruplara ait olduğu anlamına geliyor.

Bu hesaplamaya Geely Grubu'nun sahip olduğu Volvo Cars gibi Avrupa kökenli markalar da dahil ediliyor.

AB'de en hızlı büyüyen üreticiler arasında Leapmotor yüzde 211, Chery yüzde 201, BYD yüzde 129 ve Geely Grubu yüzde 24'lük artış kaydetti. ABD'li otomobil üreticisi Tesla'nın tescilleri ise yüzde 53 arttı.

Tesla'ya siyasi tepki azalıyor

Norveç'te Tesla'ya yönelik siyasi tepki de geriledi.

Norveç Elektrikli Araçlar Birliği'nin anketine göre, siyasi nedenlerle Tesla satın almaktan kaçınacağını söyleyenlerin oranı geçen yıl yüzde 43 iken bu yıl yüzde 24'e düştü.

Elon Musk'ın siyasi faaliyetleri ve aşırı sağcı liderlere verdiği destek, markaya yönelik tepkilere neden olmuştu.

Bu, "Geçen yıl Elon Musk'ın siyasi faaliyetleri oldukça görünürdü ve beklendiği üzere güçlü tepkilere yol açtı," dedi.

"Bu yıl bu konuya daha az ilgi gösterildi ve bu da Tesla'yı tercih etmeyeceğini söyleyenlerin sayısının azalmasına yol açmış olabilir," diye ekledi.

OFV'nin 24 Eylül'e kadar olan verilerine göre Tesla, bu yıl şu ana kadar yüzde 17,5'lik tescil payıyla Norveç'in en çok satan yeni otomobil markası olmaya devam ediyor.