EVİD-SEN’den ‘Çalışma Yaşamında Şiddet Ve Tacize Sıfır Tolerans’ Raporu

Benli: “Şikayet ve destek mekanizmalarına erişim çok düşük!”

Raporun açıklandığı toplantıda, öne çıkan konular arasında ev işçilerinin maruz kaldığı, tanık olduğu şiddet ve taciz olayları karşısında, şikayet ve destek mekanizmalarına erişimin çok düşük olduğu bilgisi paylaşıldı.

Ev işçilerinin çalışma alanlarında yaşadıklarının şiddet olduğunu bildiklerini söyleyen EVİD-SEN Genel Başkanı Benli, “Yaşadıkları şiddet ve tacizi şikayet ettiklerinde iş kaybı yaşama kaygısı içinde olan ev işçileri barınma imkanlarını kaybetmekten korkuyorlar. Başvurup sonuç alabilecekleri, kendilerini güvende hissedecekleri bir mekanizma yok. Ev işçilerinin sessizliği rıza değil, güvencesizliğin sonucudur.” dedi.

Rapor kapsamında düzenlenen anket katılımcılarının %77,8’inin hiçbir şikayet mekanizmasına başvurmadığı, bunun en önemli nedenleri arasında işini kaybetme korkusu, sonuç alınamayacağı düşüncesi ve nereye başvurulacağının bilinmemesinin yer aldığı bilgisi paylaşıldı.

“Özel istihdam büroları ve fenomenler ev işçilerini karalıyor!”

Türkiye’de son yıllarda ev işçilerine karşı birtakım özel istihdam büroları tarafından kara listeler oluşturulduğunu söyleyen Benli, “Özel istihdam bürolarının denetlenmesini, işçilerin haklarının gasp edilmesinin son bulmasını istiyoruz. Bunun için gereken mekanizmaların kamu eliyle devreye sokulmasını talep ediyoruz. Bazı özel istihdam büroları tarafından karalama listeleri hazırlanıp, ev işçilerinin kişisel verileri kamuoyuyla paylaşılıyor. Bu listeler aynı zamanda sosyal medya fenomenlerince de paylaşıma sokuluyor. Ev işçileri hırsızlık, iş saatlerinde sorumluluklarını yerine getirmemek, çocuk bakım işlerini yapmamak, ruhsal problemleri olmak, büyü yaptıkları gibi asılsız iddialara maruz kalıyor. Bu karalama listeleri ev işçilerini hedef alıyor. Tek taraflı bir karalama kampanyası yürütülüyor. İşverenlere yönelik hiçbir bilgi ise kamuoyuyla paylaşılmıyor. Neden tek taraflı olarak böyle bir düzen işliyor soruyoruz. Konuyu avukatlarımız aracılığı ile takip ediyoruz. Atacağımız adımları belirliyoruz. Oluşturulan kara listelerle ev işçilerinin damgalanmasını kınıyor bu konuda gereken hukuki adımları sendika olarak en kısa sürede atacağımızı belirtiyoruz” diye konuştu.

“Ev işçisi işçi, ev işi de iştir”

EVİD-SEN Genel Başkanı Gülhan Benli, Türkiye’de ev işçilerinin önemli bir bölümünün hukuki ve sosyal güvencelerden yoksun olarak çalıştığını, ev işçilerinin 4857 sayılı İş Kanunu ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamının dışında tutulduğu söyledi. Sendikalaşma oranının da bu nedenle ortaya konamadığını ifade eden Benli, “Kayıt dışı istihdamın en fazla olduğu iş kollardından biri ev işçiliğidir. Sendikalaşma da bu nedenle imkansızlaşıyor. Sendikalaşmanın en çok olduğu iller büyükşehirler olarak karşımıza çıkıyor. Küçük şehirlerde de sendikalaşmaya yönelim var ancak en çok İstanbul, İzmir, Adana gibi büyükşehirlerde sendikalaşma daha fazla. Öncelikli talebimiz ev işçilerinin işçi statüsüne alınmasıdır. Ev işçisi işçi, ev işi de iştir” vurgusunda bulundu.

“C189 ve C190 sözleşmeleri onaylansın!”

“Ev işçileri fiziksel, psikolojik, cinsel ve ekonomik şiddetin yanı sıra ayrımcılık ve sosyal dışlanmayla da mücadele ediyor. Yatılı çalışan ev işçilerinin çalışma sürelerinin çok uzun olması da öncelikli sorunlar arasında yer alıyor” diyerek konuşmasına devam eden Gülhan Benli şunları ekledi: “Yatılı bir ev işçisinin haftalık çalışma süresi 135,3 saat olarak tespit edildi. Talepler arasında ilk sırada, ev işçilerinin işçi olarak tanınması var. Ev işçilerinin sosyal güvence ve iş güvencesine erişmesi, şiddet ve taciz için güvenli ve etkili başvuru mekanizmaları oluşturulması, denetim boşluğunun giderilmesi ve Türkiye'nin ILO'nun C189 ve C190 sayılı sözleşmelerinin onaylanması için mücadele ediyoruz.”

Gerçek ev işçisi sayısı 3 Milyon!

Toplantıda son olarak Türkiye İstatistik Kurumu güncel verilerine göre; ülkemizde 560-650 bin arası ev işçisi olduğu bilgisinin edinildiği, ancak kayıt dışı çalışma durumu hesaba katıldığında, Türkiye’de ev işçilerinin gerçek sayısının 2,5-3 milyon aralığında olduğunun tahmin edildiği bilgisi paylaşıldı.

Toplantıda rapora ilişkin çarpıcı sonuçlar açıklandı, ev işçileri de yaşadıkları şiddete ilişkin söz aldı. Rapor verileri EVİD-SEN Genel Başkanı Gülhan Benli, Doç. Dr. Ceyhun Güler ve Arş. Gör. Gizem Nur Hamamcıoğlu tarafından paylaşıldı.