Epstein, Libya’nın 80 milyar dolarlık dondurulmuş varlığının peşine düşmüş

ABD Adalet Bakanlığı’nın yürüttüğü soruşturma kapsamında yayımlanan yeni belgelere göre Jeffrey Epstein, dondurulmuş Libya devlet varlıklarına erişim sağlamak amacıyla eski İngiliz ve İsrailli istihbarat yetkililerinden oluşan bir ağ üzerinden girişimlerde bulundu.

ABD Adalet Bakanlığı tarafından yayımlanan son “Epstein dosyaları” arasında yer alan ve Temmuz 2011 tarihli bir e-postada, Epstein’ın bir iş ortağı tarafından kaleme alınan yazışmalar dikkat çekiyor. E-postada, Libya’daki “siyasi ve ekonomik kaos”tan faydalanılarak Batılı ülkelerde dondurulmuş Libya fonlarının tespit edilmesi ve geri kazanılması planları yer alıyor. Söz konusu fonların toplam tutarının yaklaşık 80 milyar dolar olduğu, bunun 32,4 milyar dolarının ise ABD’de bulunduğu belirtiliyor.

Yazışmalarda bu varlıklar “çalınmış ve kötüye kullanılmış” olarak nitelendirilirken, gerçek değerlerinin mevcut rakamların üç ila dört katına ulaşabileceği öne sürülüyor. Belgelerde ayrıca, petrol zengini ve iyi eğitimli insan kaynağına sahip Libya’nın, finansal ve hukuki yatırımlar açısından stratejik bir fırsat sunduğu savunuluyor.

Belgeler, davanın başarıyla sonuçlanması halinde ödeme yapılmasını öngören “sonuç odaklı ücret” (contingency fee) sistemiyle çalışmaya hazır uluslararası hukuk bürolarıyla ön görüşmeler yapıldığını da ortaya koyuyor. Ayrıca, İngiliz istihbarat servisi MI6 ve İsrail istihbarat teşkilatı Mossad’dan eski yetkililerin, “çalınan” varlıkların tespit edilmesi ve geri alınmasına katkı sunmaya istekli olduklarını ifade ettikleri belirtiliyor.

Dondurulan fonlar hâlâ beklemede

Yazışmalarda, söz konusu fonların küçük bir bölümünün bile tespit edilip geri kazanılmasının “milyarlarca dolar” gelir yaratabileceği vurgulanıyor. Belgelerde ayrıca Libya’nın gelecekte yeniden inşa ve ekonomik toparlanma için en az 100 milyar dolarlık harcamaya ihtiyaç duyacağı öngörüsüne yer veriliyor.

Libya, Mart 2011’de Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin 1973 sayılı kararı kapsamında, Muammer Kaddafi rejimine karşı ayaklanma sırasında uygulanan yaptırımlar sonucu Batılı ülkelerde dondurulan devlet varlıklarını geri almaya çalışıyor.

Geçen yıl, Abdulhamid Dibeybe liderliğindeki Ulusal Birlik Hükümeti, bazı ülkelerin Libya’daki süregelen savaşlar nedeniyle sekteye uğrayan yatırımlarını gerekçe göstererek fonların bir kısmına el konulması talebiyle dava açtığını tespit etmesi üzerine, bu dosyayı takip etmek üzere çeşitli ülkelerle iş birliği içinde bir hukuk komitesi kurdu.

BM Güvenlik Konseyi, 2011 yılında 1973 sayılı kararın kabulü sırasında, savaşın sona ermesinin ardından dondurulan fonların serbest bırakılarak Libya makamlarına teslim edileceğini taahhüt etmişti. Ancak son yıllarda devam eden çatışmalar, bu kararın uygulanmasını geciktirirken, fonların iadesinin ertelenmesine yönelik gerekçeleri de güçlendirmiş durumda.