ABD enflasyonu temmuzda %3,4'e geriledi, Fed'in eylül kararı belirsiz kaldı

Dünyanın en büyük ekonomisinde fiyat artışı, Çarşamba günü açıklanan ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu verilerine göre geçen ay yeniden yavaşladı; ancak beklenen ölçüde yavaşladığı için Fed'in eylüldeki faiz kararını belirsiz bıraktı.

Fiyatlar, haziranda yüzde 0,4 geriledikten sonra temmuzda aylık bazda yüzde 0,1 arttı; böylece yıllık artış oranı mayıstaki yüzde 4,2'nin oldukça altında, yüzde 3,4'e indi. Gıda ve enerjiyi dışarıda bırakan çekirdek enflasyon ise haziranda yatay seyrin ardından aylık yüzde 0,2 yükseldi; yıllık oran yüzde 2,6'dan yüzde 2,5'e geriledi.

Verilerin tamamı Dow Jones'un konsensüs tahminleriyle bire bir örtüştü. Ancak yıllık düşüşlerde, 2025 yazındaki güçlü seviye ile yapılan karşılaştırmaların payı büyük. Ayrıca aylık dinamikler, hazirandaki zayıf tabloya kıyasla yeniden hız kazandı.

Verilerin açıklanmasının hemen ardından ABD hisse senedi vadeli kontratları yükselişe geçti; yatırımcılar ise daha sıkı para politikasına yönelik beklentilerini bir miktar azalttı.

CME'nin FedWatch aracında eylülde faiz artışı olasılığı da hızla yüzde 48'den yüzde 42'ye düştü. Ancak para piyasaları hâlâ, ihtimallerin yazı-tura atışından çok da farklı olmadığı, okunması güç bir senaryoyu fiyatlıyor.

Kendi içinde bölünmüş bir kurul

Fed, 29 Temmuz'da gösterge faizini yüzde 3,50 ile 3,75 aralığında sabit tutarak art arda beşinci toplantısında da değişikliğe gitmedi. Ancak üç bölgesel Fed başkanı, çeyrek puanlık artış yönünde oy kullanarak karşı çıktı; bu, neredeyse son on yılın aynı yöndeki en yüksek karşı oy sayısı.

İleriye dönük yönlendirmeyi kaldıran ve kendi tahminlerini yayımlamayı reddeden Başkan Kevin Warsh, daha önce enflasyonu bir "tercih" olarak nitelendirdikten sonra, Fed'in "fiyat istikrarını sağlayacağını" ve harekete geçmekten çekinmeyeceğini söyledi.

Fed'in diğer görevi ise tam tersi yönde baskı yapıyor.

Ekonomi, temmuz ayında yaklaşık 83 bin istihdam artışı beklentisine karşılık 23 bin kişilik istihdam kaybı yaşadı. Ortalama saatlik kazançlar yıllık bazda yüzde 3,2 artsa da ücretler fiyatların gerisinde kaldı ve stagflasyon tartışmalarını yeniden alevlendirdi. İşsizlik oranı yüzde 4,1 ile çoğu tam istihdam tahminine oldukça yakın seyrediyor.

Karşı oy kullanan Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack, pazartesi günü yaptığı açıklamada, tek seferlik çeyrek puanlık bir artışın fazla bir sonuç getirmeyeceğini, birkaç artışın gerekebileceğini söyledi; mevcut faizlerin büyümeyi kayda değer biçimde sınırlamadığını savundu.

Onun New York'taki mevkidaşı John Williams ise yılın bu yarısında enflasyonun düşmesini bekliyor. Yatırımcılar da benzer biçimde bölünmüş durumda: Geçen hafta yüzde 67 olan faiz artışı olasılığı, bu hafta yüzde 50'nin her iki tarafında dalgalandı ve şimdi ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu'nun son verilerinin ardından yeniden değişiyor.

Petrol sorunu hâlâ ortadan kalkmış değil

Enflasyonun düşmesine yönelik daha büyük tehdit Körfez'den geliyor.

Basra Körfezi'ndeki Hürmüz Boğazı büyük ölçüde kapalı kalmayı sürdürüyor; savaş öncesinde günde 130 ila 140 olan geçiş sayısı bugün 6 ila 11 gemiye düşmüş durumda. Boğazın yeniden açılmasına yönelik görüşmeler, tazminat talepleri nedeniyle tıkanmış halde. ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın Lübnan, Suriye, Yemen ve Gazze'de sorumlu olduğu zararlar için de ödeme yapması gerektiğini söylüyor.

Brent petrolün fiyatı, cuma gününden bu yana yaklaşık yüzde 5 yükselerek 31 Temmuz'dan bu yana görülen en yüksek seviyeye çıktı; bu da temmuz başındaki dip seviyenin yaklaşık yüzde 25 üzerinde.

Mayıs ayında enerji fiyatlarındaki artış, ABD enflasyonunu yüzde 4,2'ye taşıdı. Goldman Sachs, jet yakıtı maliyetlerinin yansımasıyla geçen ay uçak bileti fiyatlarının yüzde 2 yükseldiğini tahmin ediyor.

ABD Başkanı Donald Trump, Axios'a yaptığı açıklamada Washington'un süreci "sessiz yürüttüğünü" söyleyerek, Tahran'a yönelik ekonomik baskının yeni bir kampanya başlatmak yerine zamana yayılacağı sinyalini verdi. Bu yaklaşım, uzun sürecek bir meydan okumaya ve petrol fiyatlarında kalıcı bir risk primine işaret ediyor.

Çarşamba günkü veriler enflasyona dair son söz değil: Perşembe günü üretici fiyatları, cuma günü perakende satışlar ve güven endeksleri açıklanacak; eylülde yetkililer bir araya gelmeden önce ise yeni bir istihdam raporu ve enflasyon verisi daha gelecek.