Yaklaşık 20 ülke, Batı Şeria için ortak bildiri imzaladı

Türkiye, Katar, Fransa ve Brezilya dahil 19 ülkenin dışişleri bakanları, İsrail'in Filistin toprakları üzerindeki kontrolünü yasadışı olarak genişletme ve pekiştirme girişimlerini kınayan ortak bir bildiri imzaladı.

Türkiye Dışişleri Bakanlığı tarafından Pazartesi günü geç saatlerde yayınlanan açıklamada, İsrail'in işgal altındaki Batı Şeria'da arazi tescili başlatma planları, mülkiyetini kanıtlayamayan Filistinlilerin topraklarına el konulmasını onaylayacak ve “fiili ilhak” olarak nitelendirildi.

Suudi Arabistan ve Mısır'ın yanı sıra Arap Birliği ve İslam İşbirliği Teşkilatı başkanlarının da imzaladığı ortak açıklamada, “Değişiklikler geniş kapsamlıdır, Filistin topraklarını sözde İsrail ‘devlet arazisi’ olarak yeniden sınıflandırmakta, yasadışı yerleşim faaliyetlerini hızlandırmakta ve İsrail yönetimini daha da sağlamlaştırmaktadır” denildi.

Yasadışı yerleşim izleme örgütü Peace Now'a göre, 15 Şubat'ta imzalanan İsrail'in planları, Batı Şeria topraklarının yaklaşık yüzde 60'ını oluşturan C Bölgesi'nde kayıt sisteminin uygulanmasını öngörüyor.

Ortak açıklamada, İsrail'in bu adımlarının, büyük ölçüde İsrail'in askeri kontrolü altında olan ve Filistinlilerin sınırlı özerkliğe sahip olduğu, ancak gelecekteki Filistin devletinin bir parçasını oluşturacak olan bölgenin “yasal ve idari statüsünü” kalıcı olarak değiştirebileceği uyarısında bulunuldu.

Bildiride, “Bu tür eylemler, Filistin Devleti'nin yaşayabilirliğine ve iki devletli çözümün uygulanmasına yönelik kasıtlı ve doğrudan bir saldırıdır” denilerek, “1967'den beri işgal altında olan Filistin topraklarının, Doğu Kudüs dahil, demografik yapısını, karakterini ve statüsünü” değiştiren önlemler reddedildi.

İmzacılar ayrıca İsrail'e Filistinlilere yönelik yerleşimci şiddetini sona erdirme çağrısında bulunarak, “uluslararası hukuka uygun olarak, Filistin topraklarında yasadışı yerleşimlerin genişlemesine ve zorla yerinden etme ve ilhak politikalarına ve tehditlerine karşı somut adımlar atma” sözü verdiler.

Dışişleri bakanları, İsrail yerleşimlerinin, önceki Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları ve Uluslararası Adalet Divanı'nın (ICJ) 2024 tarihli Danışma Görüşü de dahil olmak üzere “uluslararası hukukun açık bir ihlali” olduğunu vurguladılar.

ICJ'nin dönüm noktası niteliğindeki kararında, İsrail'in “işgalci güç statüsünü kötüye kullanmasının” “işgal altındaki Filistin topraklarındaki varlığını hukuka aykırı” hale getirdiği belirtildi.

ICJ'ye göre, işgal altındaki Batı Şeria'da yaklaşık 465.000 İsrailli yerleşimci, uluslararası hukuka göre yasadışı olan yaklaşık 300 yerleşim ve ileri karakolda yaşıyor.

Bu ayın başlarında, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, İsrail'in arazi kayıt planının “Filistinlilerin mülklerinden mahrum bırakılmasına ve İsrail'in bölgedeki arazi üzerindeki kontrolünün genişlemesine yol açabileceği” uyarısında bulundu.

Bildiriyi imzalayanlar, İsrail'i 1994 Paris Protokolü uyarınca Filistin Yönetimi'ne ödenmesi gereken vergi gelirlerini derhal serbest bırakmaya çağırdı.

Ayrıca, özellikle kutsal Ramazan ayı boyunca Kudüs ve kutsal yerlerinin tarihi ve hukuki statüsünün korunmasının önemini vurguladılar.

(Aljazeera)