Noelia Castillo’nun ötenazi öncesi röportajı yaşamıyla ilgili asılsız iddiaları artırdı

Noelia Castillo’nun ekrana çıkışı, ötanazi uygulanmasından sadece birkaç saat önce gerçekleşti ve sosyal medyada yoğun tepkiye yol açtı; burada destek mesajları, itirazlar ve ayrıca, davaya ilişkin tıbbi ve idari belgelerle çeliştiği belirtilen bazı iddialar yayıldı.

Genç kadın, 2022’deki bir intihar girişimi sonrası belden aşağısı felç kalmıştı ve Antena 3’te yayımlanan 'Y ahora Sonsoles' programına verdiği röportajda kişisel hikâyesini ve yaşamına tıbbi yardımla son verme talebinde bulunmasına yol açan nedenleri anlattı. Bu yayının ardından farklı hesaplar ve kullanıcılar, klinik ve kişisel durumuna ilişkin çeşitli yorumlar paylaştı.

Bir merkezde yaşandığı iddia edilen saldırıya dair paylaşımlar

Sosyal medyada en çok paylaşılan iddialardan biri, Noelia’nın Katalan özerk yönetiminin sosyal hizmetlerinin vesayeti altındayken, refakatsiz yabancı küçükler tarafından toplu cinsel saldırıya uğradığı yönünde. Bu anlatı, farklı profiller ve kamuoyu önünde tanınan kişiler tarafından tekrarlandı.

Ancak vakaya ilişkin tıbbi ve idari dosyalara göre, genç kadının Temmuz 2015 ile Şubat 2019 arasında kaldığı bakım merkezlerinde bu nitelikte bir olaya dair herhangi bir kayıt bulunmuyor. Genelitat’a bağlı Çocuk ve Gençlerin Korunması ve Önlenmesi Genel Müdürlüğünden kaynaklar, söz konusu dönemde cinsel saldırı vakasına rastlanmadığını doğruladı.

Televizyon röportajında Noelia üç ayrı olayı anlattı. İlki, dört yıl birlikte olduğu bir partnerinin kendisine yönelik şiddetiyle ilgiliydi; ikincisinde bir gece kulübünde iki erkeğin kendisine saldırmaya çalıştığını söyledi; üçüncü olayda ise yine bir eğlence mekânında üç kişi tarafından saldırıya uğradığını anlattı. Anlatımına göre bu son olay, kendisini paraplejiye götüren intihar girişiminden ve 4 Ekim 2022’de, 21 yaşındayken gerçekleşen o girişimden birkaç gün önce yaşandı.

Ötanazi ve depresyon tartışması

Sosyal medyada yaygınlaşan bir başka iddia da bunun İspanya’da bir kişiye “depresyon nedeniyle” tanınan ilk ötanazi hakkı olduğu yönünde. Oysa klinik belgeler, başvurunun paraplejinin yol açtığı fiziksel sekeller ve bunlara eşlik eden acı nedeniyle onaylandığını gösteriyor.

Psikiyatri raporları, genç kadında kronik depresif belirtiler ile anksiyete içeren uyum bozukluğu bulunduğunu, ancak karar verme kapasitesini sınırlayan bir majör depresif bozukluğun saptanmadığını belirtiyor. Ayrıca obsesif kompulsif bozukluk ve sınırda kişilik bozukluğu tanıları da kayıtlarda yer alıyor.

Katalonya Garanti ve Değerlendirme Komisyonu, 18 Temmuz 2024’te, Noelia’nın geri dönüşü olmayan bir klinik duruma, ağır bağımlılığa, özerkliğini etkileyen ağrıya ve kronik acıya sahip olduğu sonucuna vararak yardımlı ölüm talebini onayladı. Daha sonra verilen çeşitli yargı kararları da sürecin hukuka uygunluğunu ve genç kadının bu kararı verme ehliyetini teyit etti.

Başvuru, babasının kızının karar verme yetisini sorgulayan bir dava açmasının ardından bir yıl sekiz ay boyunca askıda kalmıştı. Dosyayı değerlendiren uzmanlar, genç kadının kararının kapsamını anladığı ve bağımsız şekilde hareket edebildiği sonucuna vardı.

Fiziksel sekellerin boyutu

Röportajın yayınlanmasının ardından, genç kadının yardımla bazı faaliyetleri yerine getirebildiğinin görülmesi üzerine, fiziksel durumunun ciddiyetini sorgulayan paylaşımlar da yaygınlaştı.

Tıbbi dosyaya göre L3 seviyesindeki tam omurilik hasarı, paraplejiye, nöropatik ağrıya, duyu bozukluğuna, dışkı inkontinansına ve her altı saatte bir sonda takılmasını gerektiren idrar sorunlarına yol açtı; bunun yanı sıra belirgin bir işlevsel bağımlılık oluşturdu. Ayrıca tekerlekli sandalyeyle sınırlı bir hareket kabiliyeti bulunuyor ve uyarlanmış iç mekânlarda sınırlı biçimde yürüyebiliyor.

Tıbbi raporlarda bu sekeller kalıcı ve geri döndürülemez olarak nitelendiriliyor. Kaza sonrası Noelia önce Tarragona’daki Joan XXIII Hastanesi’ne, ardından da Guttmann Kliniği’ne yatırıldı ve burada Haziran 2023’e kadar yoğun nörorehabilitasyon gördü. On ay sonra yaşamına tıbbi yardımla son verme talebinde bulundu.

Mahkemeye verdiği ifadede genç kadın, fiziksel ağrının ve günlük yaşamına etkisinin sürekli olduğunu anlattı. Belgelerde, çektiği acının kalıcı kabul edildiği ve işlevsel açıdan anlamlı bir iyileşmeyle bağdaşmadığı değerlendirmesine yer veriliyor; bu durum, yürürlükteki mevzuata uygun olarak ötanaziye onay verilmesinde belirleyici oldu.