Kozbeyli'de 405 yıllık tarih, Korumak İsterken Zarar Veriyoruz

Gediz Üniversitesi, İzmir’in tarihi köylerinden Kozbeyli’deki 405 yıllık camide tamiratlar sırasında yapılan yanlışları tek tek tespit etti. Bu hataları gösteren sergi açıldı, köy halkı bilgilendirildi. Yrd. Doç. Dr. Ayşe Erdem Çetin, bilinçsiz müdahalelere dikkat çekti, “Halkımızın iyi niyetli girişimleri zarar veriyor. Tüm tarihi camilerde durum neredeyse aynı” dedi

Gediz Üniversitesi, İzmir Foça’nın tarih zengini köyü Kozbeyli’de bu kez 405 yıllık camide çalışma gerçekleştirdi. İç Mimarlık Bölümü öğrencileri, Yrd. Doç. Dr. Ayşe Erdem Çetin’in öncülüğünde tarihi eserdeki onarım yanlışlarını inceledi. Dış cephenin sıvanarak işlemelerin kapatıldığı, süslemelerin, duvarların ve ahşap direklerin gelişigüzel boyandığı, minberdeki el işçiliğinin yok edildiği, asılan ağır kristal avizeler yüzünden ahşap asma tavanın hasar gördüğü belirlendi. Sonradan eklenen şadırvanlarla caminin görünümünün bozulduğu da tespit edildi.

Farklı zamanlarda gerçekleştirilen tamiratların yol açtığı zararları gösteren sergi açıldı, cami avlusunda toplanan köy halkı bilgilendirildi, bilinçsiz müdahalelerde bulunulmaması istendi. Bugüne kadar birçok caminin restorasyonunda görev alan Yrd. Doç. Dr. Çetin, başta camiler olmak üzere tarihi yapıların korunmaya çalışılırken zarara uğratıldığına ve kimliğinden uzaklaştırıldığına dikkat çekti. Yrd. Doç. Dr. Çetin, iyi niyetli bu tamiratlardan uzak durulması gerektiğini dile getirdi, şunları söyledi:

Çivi bile çakılmasın

“Taş duvarlı camilerde sıkça rastlanan nemi önleyebilmek için dış cephe çimentoyla sıvanıyor; inşa edildiği dönemin el sanatı örneklerini gösteren duvar süslemeleri örtülüyor, tarihin üzerine adeta perde çekiliyor. Yıpranan yüzeyler de aslına hiç bakılmadan gelişigüzel boyanıyor. Şadırvan gibi eklemeler yapılıp yapının bütünlüğü ve güzelliği bozuluyor, kimliği yok ediliyor. Temizlik sırasında kullanılan kimyasallarla da zarar verilebiliyor. Tüm bunların önüne geçebilmek için halkımızı bilinçlendirmeye çalışıyoruz. Bu amaçla Kozbeyli’de yaptığımız çalışma ve bilgilendirme toplantısı oldukça yararlı geçti. Tarihi eserlere izinsiz ve uzman desteği olmadan hiçbir müdahalede bulunulmamasını, çivi bile çakılmamasını özellikle istiyoruz. Aksi halde yarardan çok zarar verildiğini herkes çok iyi bilmeli.”