Kolombiya'da seçim: Trump müttefiki ile solcu rakibi ikinci tura kaldı

Kolombiya'da kıyasıya geçen cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ilk turunda, sağcı aday ve Trump müttefiki Aberaldo de la Espriella yarışı önde tamamlayarak, görevden ayrılan Devlet Başkanı Gustavo Petro'nun müttefiki Iván Cepeda ile ikinci tura kalmayı garantiledi.

Seçim yetkililerinin oyların yüzde 99,98'ini saydığı noktada, Cepeda oyların yüzde 41'ini, de la Espriella ise yüzde 44'ünü aldı.

Bu sonuç, kendisine 'Kaplan' diyen, kendini siyasi normları yıkan bir sistem dışı aday olarak tanıtan, Trump yanlısı avukat, şarkıcı ve giyim markası sahibi 47 yaşındaki de la Espriella için beklenenden güçlü bir performans oldu.

Kolombiya'nın Barranquilla kentinde, cumhurbaşkanı adayı Abelardo de la Espriella'nın ikinci tura kalmasını destekçileri 31 Mayıs 2026 Pazar günü kutluyor. AP Photo/Ivan Valencia

Cepeda, gerilla grupları ve suç çeteleriyle barış anlaşmaları yaparak 'tam barış' sağlama hedefindeki sancılı planı sürdürme sözü vermiş ilerici bir senatör.

Pazar günkü oylamaya giden süreçte anketlerde sürekli önde görünüyordu, ancak seçime haftalar kala de la Espriella, silahlı gruplara sert müdahale etme vaadiyle hızla destek topladı.

Ancak Cepeda ile Petro, ilk tur sonuçlarına gölge düşürdü; yüz binlerce oyun usulsüz biçimde değiştirildiğini ve yabancı aktörlerin seçim sonuçlarıyla oynadığını öne sürdüler, fakat iddialarını destekleyecek herhangi bir kanıt sunmadılar.

Kolombiya'nın Bogota kentinde, ikinci sırada kalarak seçimleri ikinci tura taşıyan cumhurbaşkanı adayı Iván Cepeda, 31 Mayıs 2026 Pazar günü destekçilerine hitap ediyor. AP Photo/Matias Delacroix

Cepeda, seçim sonucunu kabul etmeden önce seçim yetkililerinin oyları ayrıntılı biçimde incelemesini beklediğini söyledi.

Cepeda, oy sayım kurulları neler olduğunu bütünüyle aydınlattıktan sonra bu gecenin sonuçlarına dair konuşacaklarını belirtti; ancak oylamanın büyük olasılıkla ikinci tura kalacağını kabul etti.

21 Haziran'daki ikinci turda 'faşist aşırı sağı' yenilgiye uğratacağına söz vererek rakibini mafya liderleri ve plütokratlarla ilişkilendirdi.

Sonuç, ABD ile ilişkileri yeniden şekillendirebilir

Bu kutuplaşmış seçim, Trump yönetiminin onlarca yıldır hiçbir ABD hükümetinin olmadığı kadar Latin Amerika'da saldırgan bir rol üstlenerek Kolombiya, Meksika ve Ekvador gibi ülkelere suçla daha sert mücadele etmeleri için artan baskı uyguladığı bir dönemde gerçekleşiyor.

Seçim, yıllardır çatışmalarla sarsılan ülkede barışın geleceğine dair keskin biçimde ayrışan iki vizyonu da gözler önüne serdi.

Bir tarafta Cepeda, Petro'nun ilerici gündemini ve büyük ölçüde başarısız olmuş silahlı gruplarla barış anlaşmaları müzakere etme çabasını sürdürme sözü veriyor; bu da Trump'ın Latin Amerika vizyonuyla keskin bir tezat oluşturması beklenen bir çizgi.

Diğer tarafta ise de la Espriella, suç örgütlerine amansızca darbe vurma ve 10 mega hapishane inşa etme sözü veriyor; bu da cinayet oranlarını düşürürken insan hakları ihlali suçlamalarını artıran El Salvador Devlet Başkanı Nayib Bukele'nin çetelere savaş açan politikasını anımsatıyor.

Kolombiya'nın Barranquilla kentinde cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turunun ardından cumhurbaşkanı adayı Abelardo de la Espriella, 31 Mayıs 2026 Pazar günü destekçilerine hitap ediyor. AP Photo/Fernando Vergara

Kolombiya'nın Devrimci Silahlı Güçleri (FARC) gerillalarıyla tarihi bir barış anlaşması imzalamasından 10 yıl sonra yapılan bu seçim, Petro'nun politikaları için bir tür referandum olarak görülüyor.

On yıl önceki anlaşma, isyancı gruplarla hükümet arasındaki kısır çatışma döngüsünü kırma umudu yaratmıştı. Ancak o tarihten bu yana şiddet yeniden tırmandı; bunda silahlı grupların, Petro hükümetiyle yürütülen barış görüşmelerini kullanarak toprak kazanımları elde etmesinin de payı var.

Bu gerilim, seçim sürecine girilirken zirveye çıktı. Suç örgütleri giderek daha sık insansız hava aracı saldırıları düzenledi, silahlı saldırılar kampanya sürecini gölgeledi ve geçen haziranda 39 yaşındaki siyasetçi ve cumhurbaşkanı adayı Miguel Uribe Turbay bir mitingde vurularak hayatını kaybetti.

Yine de Cepeda ve Petro, asgari ücret artışı gibi Petro döneminde hayata geçirilen ilerici politikalar sayesinde birçok kesimde güçlü destek görmeye devam ediyor.

Başa baş çıkan sonuçlar, ikinci turda Cepeda için sorun yaratabilir; zira ilk turda başka bir muhafazakâr adaya oy veren seçmenlerin desteğini de la Espriella'nın toplaması bekleniyor.