IŞİD bağlantılı ailelerin tutulduğu gözaltı kampından ‘toplu kaçış’
Suriye televizyonuna göre, Kürt güçlerin çekilmesinin ardından, IŞİD bağlantılı ailelerin tutulduğu Suriye'nin al-Hol kampından geçen ay “toplu kaçış” yaşandı; binlerce kişinin kaçmış olabileceğine dair haberler var.
Suriye İçişleri Bakanlığı sözcüsü Nureddin Baba'nın, Suriye Demokratik Güçleri'nin (SDF) Suriye hükümeti veya IŞİD olarak da bilinen İslam Devleti grubuna karşı ABD liderliğindeki koalisyonla koordinasyon kurmadan kamptan çekildiğini söylediği aktarıldı.
SDF, İçişleri Bakanlığı'nın sorumluluktan kaçmak için yaptığı “yanıltıcı” açıklamaları reddetti ve Şam'a bağlı grupları kampa girip IŞİD üyelerinin ailelerini götürdükleri için suçladı.
SDF, “Bu kasıtlı tırmanış ve şüpheli uluslararası sessizlik karşısında, kampları açık bir savaş alanına dönüştürmemek için güçlerimiz geri çekilmek zorunda kaldı” dedi.
Açıklamada, “Güçlerimizin geri çekilmesi, Şam'ın kampı ve çevresini hedef alan askeri saldırı ve seferberliğin doğrudan bir sonucuydu” ifadesi yer aldı.
Ocak ayında SDF, IŞİD'e karşı “uluslararası kayıtsızlık” ve “uluslararası toplumun bu ciddi sorunu ele alma sorumluluğunu yerine getirmemesi” nedeniyle al-Hol kampından çekildiğini açıklamıştı.
Baba, Suriye yetkililerinin “kampın çevre duvarında kaçakçılık faaliyetlerini kolaylaştıran 100'den fazla gedik tespit ettiğini” söyledi ve kaçanların sayısının doğrulanması gerektiğini ekledi.
Bir AB yetkilisi tarafından CNN'e doğrulanan bir Reuters raporuna göre, Avrupa Birliği üye ülkelerine gönderilen bir iç yazışmada, kampta yaşayanların çoğunluğunu oluşturan binlerce kişinin kaçmış olabileceğine dair güvenlik endişeleri dile getirildi.
Yazışmada, al-Hol kampından kaçan üçüncü ülke vatandaşlarının durumunun “hala belirsiz” olduğu belirtildi.
Wall Street Journal, ABD istihbarat kurumlarına atıfta bulunarak, al-Hol kampından kaçışın ardından, IŞİD üyeleri de dahil olmak üzere 15.000 ila 20.000 kişinin şu anda Suriye'de serbest olduğunu bildirdi. CNN bu sayıyı doğrulamamıştır.
Birleşmiş Milletler, al-Hol kampında 30.000'den fazla kişinin bulunduğunu söylüyor.
Geçen ay hükümet güçlerinin, hapishaneleri koruyan Kürt güçlerinin uzun süredir kontrol ettiği geniş toprakları ele geçirmesinin ardından, Suriye'nin kuzeydoğusunda bulunan binlerce İslam Devleti tutuklusunun ve ailelerinin akıbeti hakkında sorular ortaya çıkmıştı.
O sırada, tutuklular daha önce SDF'nin “binlerce” IŞİD tutuklusunu barındırdığını söylediği al-Shaddadi Hapishanesinden de kaçmıştı.
SDF, Washington'un Suriye'deki ortağıydı, ancak ABD'nin 2019'da ülkeden çekilmesi, özellikle 2024'ün sonlarında Beşar Esad rejiminin düşüşü ve Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şeraa'nın iktidara gelmesinden sonra Kürt grubu köşeye sıkıştırdı. Suriye'de IŞİD ile savaşan ABD liderliğindeki koalisyon, IŞİD hapishanelerini korumak için uzun süredir SDF'ye güveniyordu.
SDF, koalisyonu hükümetle ittifak halindeki güçlerin ilerleyişini durdurmak için müdahale etmemekle suçladı.
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), bu ayın başlarında, 5.700'den fazla IŞİD tutuklusunu Suriye'nin kuzeydoğusundan Irak'a nakletmek için 23 günlük bir görevi tamamladığını açıkladı. CENTCOM yaptığı açıklamada, tutukluların güvenli bir şekilde tutulmasını sağlamak ve bölgede IŞİD'in yeniden dirilme riskini azaltmak için tutuklu nakli gerçekleştirildiğini belirtti.
Suriye'deki IŞİD hakkında
IŞİD, Irak'taki El Kaide'nin kalıntılarından ortaya çıktı. Gücünün zirvesinde, Rakka'yı başkent olarak Suriye'nin yaklaşık üçte birini kontrol ediyordu. 2017'de SDF, IŞİD'den toprakları geri almak için ABD liderliğindeki koalisyon güçleriyle birlikte çalışarak Rakka'nın “tamamen kurtarıldığını” ilan etti.
Grup 2019'da büyük ölçüde yenilgiye uğradı, ancak bazı unsurları hala Suriye ve Irak'ta gizlice faaliyet gösteriyor. Esad rejimi düştüğünde, birkaç Orta Doğu ülkesi ve Batılı müttefikleri, IŞİD'in kaosu istismar ederek geri dönüşünü planlayabileceği konusunda uyarıda bulundu.
Kasım ayında Sharaa, ABD liderliğindeki IŞİD karşıtı koalisyona katıldı ve güçleri, grubun unsurlarını avlamaya devam ediyor.
Avustralya, ABD, İngiltere ve diğer ülkelere, beş yıldan fazla bir süre önce İslam Devleti'nin kendi ilan ettiği halifeliğin düşmesinden bu yana Suriye'deki gözaltı kamplarında mahsur kalan, çoğu kadın ve çocuk olan binlerce vatandaşını geri göndermeleri için baskı artıyor.
CNN daha önce, al-Hol kampının nüfusunun yarısından fazlasının çocuk olduğunu ve bunların çoğunun 12 yaşın altında olduğunu bildirmişti.
Avustralya Başbakanı Anthony Albanese geçen hafta, ülkesinin İslam Devleti üyeleriyle bağlantısı olan vatandaşlarını geri göndermeyeceğini söyledi. Bu açıklamalar, 34 Avustralyalı kadın ve çocuğun, IŞİD militanları ve ailelerinin bulunduğu al-Roj gözaltı kampından ayrıldıktan sonra Suriye yetkilileri tarafından geri çevrildiğine dair haberlerin ardından geldi.
Birçok hükümet, ulusal güvenlik endişeleri ve iç muhalefet nedeniyle vatandaşlarını geri göndermek konusunda isteksiz davranıyor. Al-Roj kampında, 2015 yılında 15 yaşında evden kaçarak IŞİD'e katılan ve ardından İngiliz vatandaşlığından çıkarılan Londra'lı kız öğrenci Shamima Begum de bulunuyor.
(CNN)