‘İş bitti, Rusya ile anlaşma tamam’

NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg’in Türkiye’yi ziyaretinin ardından, F-35 ve S-400 hava savunma sistemlerinin alımına ilişkin durum netlik kazanmaya başladı. Dışişleri kaynakları, “Bu iş bitti, biz Rusya ile S-400 anlaşmasını imzaladık” açıklamasında bulundu.

Stoltenberg, 6 Mayıs’ta NATO Konseyi ve NATO Akdeniz Diyaloğu Ortakları Toplantısı kapsamında Türkiye’ye geldi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ile görüşen Stoltenberg, Rus S-400 füze savunma sistemleri konusunda Ankara-Washington hattında yaşanan gelişmelerden endişe duyduğunu söyledi.

‘Görüşmeler sürüyor’

Çavuşoğlu, 2 Mayıs’ta yaptığı açıklamada ise, ABD ile henüz her konuda mutabık olunmadığını, ancak ilerleme ve mesafe kaydedildiğini ifade etmişti. ABD Başkanı Donald Trump ile telefon görüşmelerinin ise son derece pozitif olduğunu belirten Çavuşoğlu, S-400 ve F-35 konularının değerlendirildiğini kaydetmişti.

Dışişleri kaynakları, Çavuşoğlu’nun hava savunma sistemleri Patriot ve F-35’ler ile ilgili görüşmelerin devam ettiğini belirterek, “S-400 konusunda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ve Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar’ın pozisyonları belli. Bu iş bitti, biz Rusya ile S-400 anlaşmasını imzaladık. F-35 konusunda ortak çalışma grubu kurulmasıyla ilgili bir önerimizi, geçtiğimiz gün yaptığımız NATO seviyesinde de dile getirdik. Bizim savunma sistemlerinin alımıyla alakalı olarak tavrımız net” ifadesini kullandı.

ABD’den yanıt yok

ABD’nin çok net bir şekilde yaptırım uygulayacağını belirttiğini hatırlatan NATO Genel Sekreteri Stoltenberg, bir müttefik ülkenin diğer bir müttefik ülkeye yaptırım uygulaması durumundan kaçınmak istediklerini söyledi. ABD ise, Türkiye’nin F-35 programına katılımının yeniden değerlendirilmesi ve bu işlemde rol alan bireylere, özel şirketlere ve kamu kuruluşlarına yönelik ABD’nin Düşmanlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Etme Yasası (CTSA) yaptırımlarının harekete geçirilmesi çağrısında bulunmuştu.

ABD, Türkiye’ye, Rus S-400 füze savunma sistemini alma planlarını sürdürmesiyle ilgili çok ciddi endişeleri olduğunu dile getirmişti. Türkiye’nin ortak çalışma grubu oluşturulması çağrısına ve S-400 satın alma kararını savunmasına ABD’den henüz bir yanıt gelmedi.

100 personel S-400’ler için Rusya yolcusu

Türkiye’den yaklaşık 100 askeri personelin, S-400 hava savunma sistemlerinin kullanım ve bakımına ilişkin eğitim almak için bu ay sonunda Rusya’ya gideceği belirtildi. Bir Türk askeri kaynağın verdiği bilgiye göre mayıs ayı sonunda yaklaşık 100 askeri personel, S-400 sisteminin kullanımı ve bakımı hakkında eğitim almak için Rusya’ya gidecek. Kaynak, eğitimin Rusya’nın hangi bölgesinde gerçekleşeceği ya da ne kadar süreceğine ilişkin ise bir bilgi paylaşmadı.

Türk askeri personelin eğitim için Rusya’ya gitmesi, ABD’nin S-400 sisteminden vazgeçmesi için Türkiye’ye yönelik baskılarının sürdüğü bir döneme denk gelecek. ABD, Türkiye’nin Rusya’dan S-400 satın almasını istemiyor. Buna gerekçe olarak, Rusya yapımı bir savunma sisteminin NATO’nunkilere entegre edilemeyeceğini ve Türkiye’ye konuşlandırılacak bu sistemler üzerinden, F-35 jetleri de dahil olmak üzere NATO’nun silahları hakkında Rusya’ya bilgi sızabileceği endişesini gösteriyor.

Sevk edilmeleri halinde, Türkiye S-400 bataryalarına sahip ilk NATO ülkesi olacak.