İran'dan ABD ve İsrail'e 'ezici ve daha yıkıcı' saldırılar düzenleme sözü

ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'ı "Taş Devri'ne geri döndürmek" için bombalama sözü vermesinin ardından İran, ABD ve İsrail'i "ezici" saldırılarla tehdit etti.

İran'ın askeri operasyonlarını koordine eden Hatemü’l-Enbiya merkez karargâhının sözcüsü Ebrahim Zolfaqari, yarı resmi Tasnim haber ajansına yaptığı açıklamada, Tahran'ın ABD ve İsrail "kalıcı pişmanlık ve teslimiyetle" yüzleşene kadar savaşmaya devam edeceğini söyledi.

İran'ın askeri operasyonlarını arttıracağını ve düşmanlarına karşı "daha ezici, daha geniş ve daha yıkıcı" saldırılar düzenleyeceğini de sözlerine ekledi.

Bu yorumlar, Trump'ın Beyaz Saray'da yaptığı ve ABD'nin hedeflerine ulaşmaya "çok yakın" olduğunu söylediği ancak İran'ın müzakere yoluyla bir çözüme ulaşmaması halinde saldırıların yoğunlaşacağı uyarısında bulunduğu konuşmanın ardından geldi.

"Önümüzdeki 2 ya da 3 hafta içinde onları ait oldukları yere, Taş Devri'ne geri göndereceğiz," diyen Trump, savaş yorgunu Amerikalılara saldırının çabaya değer olduğuna dair güvence vermeye çalıştı. Ancak 20 dakikalık konuşmasının çoğunu son haftalarda zaten söylediği birçok şeyi tekrarlayarak ve çok az yeni ayrıntı vererek geçirdi.

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray'da İran savaşı hakkında konuşuyor, 1 Nisan 2026 AP Photo

Güvenli limanlar

Çatışma, bir zamanlar istikrarsız bir bölgede güvenli bir sığınak olarak görülen Körfez ülkelerini de içine alacak şekilde genişledi ve Birleşik Arap Emirlikleri'ndeki (BAE) hava savunma sistemleri perşembe günü füze ve insansız hava aracı tehditlerine yanıt verdi.

Savaş aynı zamanda Hürmüz Boğazı'nın önemini de ortaya koydu.

İran Devrim Muhafızları boğazı ülkenin "düşmanlarına" kapalı tutma sözü verirken, Trump boğazı yeniden açmayı ateşkes için bir koşul haline getirdi.

Savaş petrol ve deniz taşımacılığını aksatmaya devam ederken, İngiltere Dışişleri Bakanı Yvette Cooper dünya petrolünün beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasının "acil bir ihtiyaç" olduğunu vurguladı.

Trump, petrol ithal eden ülkeleri savaşın başlamasından bu yana neredeyse kapalı olan su yolunu ele geçirmeye çağırırken, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron perşembe günü yaptığı açıklamada, boğazı kurtarmaya yönelik bir askeri operasyonun "gerçekçi olmadığını" söyledi.

Khor Fakkan'dan görüldüğü şekliyle petrol tankerleri ve kargo gemileri Hürmüz Boğazı'nda sıraya giriyor, 11 Mart 2026. AP Photo

Çin bu deniz yolu üzerinden önemli bir petrol ithalatçısı. Dışişleri Bakanlığı ABD ve İsrail'i tıkanıklığın "temel nedeni" olmakla suçladı.

Trump'ın konuşması, petrol fiyatlarının yükselmesi ve hisse senetlerinin düşmesi nedeniyle piyasaları rahatlatmadı.

Dünya Bankası Genel Müdürü Paschal Donohoe, kurumun savaşın enflasyon, istihdam ve gıda güvenliği üzerindeki etkisi konusunda "son derece endişeli" olduğunu söyledi.

Çin'deki havayolu şirketlerinin yakıt ek ücretlerini arttıracaklarını açıklamaları ve Malezyalı memurlardan evden çalışmalarının istenmesi ile ekonomik serpinti dünya çapında hissediliyor.

Himalaya krallığı Bhutan bile bu etkiyi hissederken, hükümet "kontrolümüz dışındaki dış koşullar" nedeniyle akaryakıt fiyatlarına zam yapıldığını açıkladı.