İran'daki protestolar sırasında futbolcular öldürüldü: Eski milli takım kaptanı FIFA’yı eleştirdi

İran'da 28 Aralık’ta başlayan protestolar sırasında en az üç İranlı futbolcu hayatını kaybetti. Bu durum, İran Milli Takımı’nın eski kaptanının, sporcuların ölümleri karşısında Uluslararası Futbol Federasyonları Birliği'nin (FIFA) sessizliğini eleştirmesine yol açtı.

Yerel kaynaklara göre, Tractor Tebriz’in eski oyuncularından Mojtaba Torshiz ve eşi, perşembe günü İran’ın kuzeyindeki Mazenderan eyaletine bağlı Kaemşehr kentinde protestolar sırasında öldürüldü.

Resmî olmayan bilgilere göre çift, güvenlik güçleri tarafından vuruldu. İranlı yetkililer olayla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı.

Çiftin iki çocuğu bulunuyor. Bazı kaynaklar, Torshiz’in eşi Arezoo Madani’nin ağır yaralı olmasına rağmen hayatta olduğunu belirtiyor.

Torshiz daha önce Nassaji Mazenderan, Tractor Tebriz, Fecr Sepasi Şiraz ve Mes Kerman takımlarında forma giymişti.

Mojtaba Tarshiz ailesiyle social media

İran Milli Futbol Takımı’nın eski kaptanı Masoud Shojaei, protestolar sırasında İranlı sporcuların öldürülmesi karşısında FIFA’nın sessizliğini eleştirdi.

Shojaei, Instagram hesabından yaptığı paylaşımda dünya futbolunun yönetim organı FIFA’ya seslenerek, gösteriler sırasında üç futbolcunun öldürülmesine atıfla, FIFA’nın bu ölümler karşısında ne zaman harekete geçeceğini sordu.

İran Milli Futbol Takımı’nın, Meksika ve Kanada ile birlikte düzenlenecek 2026 Dünya Kupası kapsamında bu yaz ABD’de maça çıkması bekleniyor.

İran futbol kulüpleri Zob Ahan, Foolad ve Nassaji’nin eski CEO’su Saeid Mahmoudizad Azari de, Instagram’da paylaştığı bir hikâyeyle İslam Cumhuriyeti’nin suçları olarak nitelendirdiği olaylara tepki gösterdi.

Binlerce kişinin öldürülmesini soykırım olarak tanımlayan Azari, "Önce protestocuları yağmacı olarak damgaladılar, ardından yağmacıları terörist ilan ettiler. Böylece bu ülkenin insanlarını katletmek için bir bahane yarattılar," dedi.

'Yakın mesafeden arkadan vuruldu'

17 yaşındaki futbol yeteneği Rebin Moradi, Tahran yakınlarındaki Parand kentinde öldürüldü. Moradi’nin babası, adli tıp yetkililerinin kendisine oğlunun yakın mesafeden arkadan vurulduğunu söylediğini aktardı.

Babasının verdiği bilgiye göre, mermi gencin göğsünden geçerek ölümüne neden oldu. Moradi, Saipa altyapı takımında 8 numaralı formayı giyiyordu.

Haberlere göre, güvenlik güçleri başlangıçta Moradi’nin 17 yaşındaki cenazesinin teslim edilmesini, babasının İran devlet televizyonuna çıkıp oğlunun “yağmacılar” tarafından öldürüldüğünü söylemesi şartına bağladı.

Bir gün sonra devlet televizyonu, Mobin Moradi olarak da bilinen babayla yapılan bir röportaj yayımladı. Gözyaşları içinde konuşan baba, “Yakın mesafeden vuruldu” dedi.

Moradi ailesinin aslen Kirmanşah eyaletine bağlı Salas-e Babajani ilçesinden olduğu ve yıllar önce Tahran’a taşındığı bildirildi.

Futsal kalecisi ve antrenör Amir Mohammad Kouhkan, Fars eyaletinde sokak protestoları sırasında doğrudan ateş açılması sonucu hayatını kaybetti.

Kouhkan, ölümünden saatler önce paylaştığı son Instagram gönderisinde, Martin Scorsese’nin Taxi Driver filminden bir sahneye yer verdi.

Sahnedeki karakter Travis Bickle’ı canlandıran Robert De Niro, şu sözleri söylüyordu:

“Bilmiyorum. Sadece dışarı çıkmak istiyorum… Aklımda bazı kötü fikirler var.”

İnsan hakları örgütleri, aralarında gençler ve sporcuların da bulunduğu protestocuların öldürülme sayısındaki artışa defalarca dikkat çekerek, ölümlerle ilgili bağımsız, şeffaf ve uluslararası soruşturmalar çağrısında bulundu.

İran’da son protesto dalgası 28 Aralık’ta başladı. Tahran’daki Alaeddin alışveriş kompleksi esnafının, süregelen hiperenflasyonun yol açtığı ani gıda fiyat artışlarına karşı düzenlediği gösteriler kısa sürede diğer kentlere yayıldı.

Veliaht Prens Rıza Pehlevi’nin çağrısının ardından protestolar, güvenlik güçlerinin sert müdahalesiyle karşılaştı. Huzursuzluğu bastırmak için yaygın internet kesintileri de uygulandı.

Bağımsız kuruluşlara göre protestolar sırasında binlerce kişi hayatını kaybetti; bu durum, ölü sayısının İran’ın yakın tarihindeki en yüksek seviyelerden birine ulaşabileceği endişelerini artırıyor.

Daha önce hükümet şiddeti halinde protestoculara doğrudan destek sözü veren ABD Başkanı Donald Trump, son açıklamasında "güvenilir kaynaklardan" İran rejiminin öldürmeleri durdurduğuna ve idamların gerçekleştirilmeyeceğine dair güvence aldığını söyledi.