Estonya Cumhurbaşkanı: AB savunmasını güçlendirmeli, NATO'nun 5. maddesini zorlamamalı

Estonya Cumhurbaşkanı Alar Karis, Euronews'e, Başkan Donald Trump döneminde transatlantik ilişkilerde yaşanan çalkantıya rağmen Amerika Birleşik Devletleri'nin NATO'nun ortak savunmaya ilişkin 5. Maddesi'ne sadık kalacağına inandığını söyledi.

Geçen yıl Beyaz Saray'a geri dönmesinden bu yana ABD Başkanı, Avrupa Birliği'ne gümrük vergileri getirerek ve birlik yönetimini "zayıf" ve "çökmekte olan" diye niteleyerek iki blok arasındaki ilişkilerin temelini sarstı.

Buna karşın Cumhurbaşkanı Karis, bir müttefik ülkeye saldırı olması halinde Washington'un Avrupa'nın yardımına koşacağını dile getirdi. NATO'nun temel taşı sayılan 5. Madde, "bir üyeye yapılan saldırı tüm üyelere yapılmış sayılır" ilkesiyle müttefiklere birbirlerine yardım etme yükümlülüğü getiriyor.

Savunma analistlerine göre 5. Madde olmadan NATO ağır darbe alır ve savunma ittifakı olarak neredeyse işlevsiz hale gelir. Trump'ı yatıştırmak için Avrupalı müttefikler, geçen yaz yapılan NATO zirvesinde savunma harcamalarını GSYİH'nin yüzde 5'ine çıkarmayı kabul etti.

"Endişeli değiliz" diyen Cumhurbaşkanı Karis, Dubai'deki Dünya Hükümetler Zirvesi'nin kulislerinde Euronews'e verdiği röportajda, Washington'un kolektif güvenliğe ilişkin taahhütlerinden geri adım attığı yönündeki kaygıların sorulması üzerine konuştu.

Yine de Avrupa'nın 5. Maddeyi sınamaya kalkmaması, bunun yerine savunma kapasitesini güçlendirmeye odaklanması gerektiğini belirten Karis, Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından kıtanın güvenliğini arka plana itmesini "naiflik" olarak nitelendirdi.

"5. Maddeyi sınamak istemiyoruz ama kendimizi savunmaya hazır olmalıyız" dedi.

"Berlin Duvarı'nın yıkılmasından sonra savaşların bittiğini düşündük ve çok hızlı gelişiyorduk; oysa tarihe baktığınızda binlerce yıllık savaşlarla dolu bir hikâye görürsünüz" diye konuştu.

"Hazırlıklı olmalı ve bunun bir daha yaşanmamasını sağlamalıyız. Ya da en azından geciktirmeliyiz" diye uyardı Estonya Cumhurbaşkanı, Euronews'e yaptığı açıklamada.

Estonya Cumhurbaşkanı Karis ile yapılan söyleşinin tamamını The Europe Conversation programında izleyin.