Emlakçı ev gösterme ücreti alabilir mi?
Kiralık ya da satılık ev göstermek için bazı emlakçıların ücret talep ettiği iddia ediliyor. Peki, yalnızca evi göstermek için para istenmesi yasal mı? Böyle bir ücret ödeyenler paralarını geri alabilir mi?
Kiralık ya da satılık ev arayanlardan, yalnızca evi görmek için ücret istendiğine ilişkin iddialar tartışma yarattı. İstanbul’da bazı emlakçıların bu yönde taleplerde bulunduğuna ilişkin sosyal medya paylaşımları, ev arama sürecinde karşılaşılan uygulamaları yeniden tartışmaya açtı. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Egemen Işık, kimseden “ev gösterme ücreti” alınamayacağını söylüyor.
Emlakçılar ev kiralarken ya da satarken bir taşınmazı ister dijital ortamda ister fiziksel ortamda göstersinler, gösterme karşılığında hiçbir şekilde bedel talep edemezler.Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Egemen Işık[Fotoğraf: Depo Photos]Evi göstermek için ücret talep edilemez
Taşınmaz ticareti hakkındaki yönetmeliğin açık bir hüküm getirdiğini söyleyerek sözlerine başlayan Dr. Işık. Ev arayanlara, “Emlakçılar ev kiralarken ya da satarken bir taşınmazı ister dijital ortamda ister fiziksel ortamda göstersinler, gösterme karşılığında hiçbir şekilde bedel talep edemezler” uyarısı yapıyor.
Bazı emlakçılar bu ücreti farklı isimler altında talep edebiliyor. Ancak dosya masrafı, danışmanlık bedeli ya da benzeri adlarla istenen ödemeler de bu durumu değiştirmiyor. Ücrete farklı bir isim verilmesi, söz konusu talebi yasal hale getirmiyor.
Ücret isteyen emlakçılar nereye şikayet edilmeli?
Peki, bir emlakçı böyle bir ücret talebinde ısrar ederse ne yapılmalı? Öncelikle bu talebin kabul edilmemesi gerekiyor. Ancak ev arayanlar, yalnızca evi görebilmek için bu ücreti ödemek zorunda olduklarını düşünebiliyor. Dr. Işık, bu tür uygulamalarla karşılaşanların ilgili işletmeleri şikayet edebileceğini belirterek izlenmesi gereken yolu şöyle anlatıyor:
“Örneğin CİMER üzerinden böyle bir şikayet oluşturabilirler. Çünkü yönetmeliğe aykırılıklar Ticaret Bakanlığı’nın ve ticaret il müdürlüklerinin denetimi altında. Böyle bir yönetmeliğe aykırılık söz konusu olduğunda Ticaret Bakanlığı, emlakçılara ticaret il müdürlükleri eliyle idari para cezası uygulayabiliyor.”
Ödemeyi geri almak mümkün
Ev gösterme ücreti ödemiş olanlar için de her şey bitmiş değil… Geri ödeme mümkün… Bunun için ödemenin yapıldığını gösteren belgelerin saklanması önem taşıyor. Dr. Işık, tüketicilerin bu konuda neler yapması gerektiğini ise şu şekilde özetliyor:
“Müşterilerin yapacağı işlem çok basit. E-Devlet üzerinden Tüketici Hakem Heyetine bu bedeli ödediklerini gösteren belgelerle birlikte başvurabilirler. Bu bir ödeme dekontu ya da WhatsApp yazışması olabilir. Bu delil ile ücretin iadesini talep edebilirler.”
[Fotoğraf: Depo Photos]Emlakçılar hangi durumlarda ücret alabilir?
Bununla birlikte emlakçılar yaptıkları işlem karşılığında yasal bazı ücret talepleri yapabiliyor. Dr. Işık bu noktada, “Emlakçı sadece aracılık hizmeti karşılığında bir bedel talep edebilir. Eğer bir taşınmaz satış sözleşmesinin ya da bir taşınmaz kira sözleşmesinin kurulmasına aracılık ederse ücret talep ediliyor” diyor.
Burada dikkat edilecek en önemli konu ise bu ücretin neye göre belirleneceği… Alınabilecek aracılık hizmeti bedelinin yasal üst sınırı mevcut. Taşınmaz satışlarında bu tutar, satış bedelinin yüzde 4’ünü aşamıyor. Kiralamalarda ise en fazla bir aylık kira bedeli kadar ücret talep edilebiliyor. Dr. Işık sözlerini şöyle tamamlıyor:
“Burada aksine bir anlaşma yapmadığı sürece, her iki taraf bu bedeli yarı yarıya ödemek zorundadır. Ancak bu konuda taraflar anlaşma yaparlarsa, örneğin sadece alıcı bu bedeli ödeyebilir. Bu konuda yasaklayıcı bir durum söz konusu değil.”
