El Salvador başkan yardımcısı: Bukele'nin çetelere sert operasyonuna tam destek

El Salvador Devlet Başkan Yardımcısı Félix Ulloa, Euronews’e verdiği röportajda ülkesinin suç çetelerine yönelik sert operasyonunu, kendisinin “Bukele mucizesi” diye tanımladığı şeyi hararetle savunarak, buna yalnızca “woke” ve sol görüşlü Avrupa medyasının katılmadığını söyledi.

Hukukçu olan Ulloa, 2019’dan bu yana iktidarda bulunan Salvador Devlet Başkanı Nayib Bukele yönetiminde çete şiddetini ortadan kaldırmaya yönelik, benzeri görülmemiş devlet öncülüğündeki operasyonun başlıca mimarlarından biri. Latin Amerika’nın en tehlikeli ülkelerinden biri sayılan El Salvador’da suç oranı çakıldı, ancak eleştirmenler giderek otoriterleşen bir yönetime dikkat çekiyor.

“El Salvador militarize edilmiş bir ülke değil ve bir polis devleti de değil. Yanılıyorsunuz” dedi, Brüksel’de Avrupa Parlamentosu’nda Avrupa Reformcuları ve Muhafazakârları (ECR) grubunun düzenlediği bir konferansta konuşmaya hazırlanırken, Euronews’in 12 Minutes With adlı söyleşi programında. Bu siyasi ailede, Giorgia Meloni’nin İtalya’nın Kardeşleri partisinden AP milletvekilleri de yer alıyor.

Elinde bir gazete kupürünü göstererek “Bana Bukele kadar popüler tek bir Avrupalı lider gösterin. Keşke onun oranlarına ulaşabilseler” dedi. “Hiçbiri, hele hele bizi eleştirenler, bunu yapamaz. El Salvador’da biz yüzde 100 güvendeyiz.”

El Salvador, 2015’te çeteler arasındaki çatışmalarda ya da güvenlik güçleriyle çıkan silahlı çatışmalarda kaydedilen 6 bin 656 cinayete karşılık, 2024’ü rekor düzeyde düşük 114 cinayetle kapattı. 2022’deki bir şiddet dalgasında çeteler bir günde 62 kişiyi öldürdü. Bunun üzerine Bukele’ye olağanüstü yetkiler verildi ve o tarihten bu yana “olağanüstü hal” yürürlükte.

Suç oranları düşerken ve insan hakları savunucuları anayasanın aşındığı, yetkinin kötüye kullanıldığı uyarısı yaparken bile, Bukele’nin bu uygulamayı kaldıracağına dair pek bir işaret yok. Ulloa ise buna karşı çıkarak “demokrasi halk demektir ve halk kendini güvende hissediyor” dedi.

Ancak bu yaklaşımın kusursuz olduğu da söylenemez.

Bukele’nin çetelerin üzerine gitmeye başladığı 2022’den bu yana El Salvador’da 83 binden fazla kişi tutuklandı. CECOT ya da İspanyolca adıyla Centro de Confinamiento del Terrorismo in Spanish olarak bilinen mega cezaevi 2023’te açıldı ve ülkenin dönüşümünün sembolü haline geldi. Ulloa’ya göre hücrelerin tıka basa dolu olduğunu, mahkumların dar alanlarda üst üste yığıldığını gösteren fotoğraflar “uyarı” niteliği taşıyor.

“Bunun (Avrupalıları) şoke edebileceğini anlıyorum ama burada bir de subliminal mesaj var. Daha önce bu adamlar poz verir, kutlama yapar gibi jestler yapardı. Şimdi o fotoğraflara baktığınızda oraya düşmek istemeyeceğiniz çok açık” dedi Euronews’e.

Ancak insan hakları örgütlerine göre cezaevlerinde tutulanların bir kısmının aslında orada olmaması gerekiyor; keyfi tutuklamalara, usule uygun yargılama olmaksızın yapılan gözaltılara ve herhangi bir suç delili olmadan verilen cezalara dikkat çekiyorlar.

“Elbette bazı hatalar yapılmış olabilir. Burada hiç hata yapılmıyor mu? Fransa’da, İspanya’da hiç hata yapılmıyor mu?” dedi. “Ve biz yaklaşık 8 bin kişiyi serbest bıraktık.”

Bukele, geçen yıl anayasada yapılan değişikliğin ardından sınırsız dönem ihtimalini gündeme getirdiği El Salvador’da, 2024’te oyların yaklaşık yüzde 85’ini alarak ezici bir çoğunlukla yeniden devlet başkanı seçildi. Bunun demokratik standartların aşınması anlamına gelip gelmediği sorulduğunda Ulloa, Euronews’e “kesinlikle hayır... demos halk demektir. Ve eğer onlar onu istiyorsa...” dedi.