Arı zehri toplanması kurala bağlandı
Tarım ve Orman Bakanlığının yayımladığı yönetmeliğe göre, arı zehri, arıların elektrik yüklü tel ile temasları sonucu zehir bıraktıkları cam plakalar aracılığıyla toplanacak.
Arı zehri toplanması kurala bağlandı
Tarım ve Orman Bakanlığının yayımladığı yönetmeliğe göre, arı zehri, arıların elektrik yüklü tel ile temasları sonucu zehir bıraktıkları cam plakalar aracılığıyla toplanacak. Arı zehri toplanmasında, zehirde kalıntıya neden olabilecek körük veya duman çıkaran herhangi bir destek malzemesi kullanılamayacak. İnsan Tüketimi Amacıyla Kullanılmayan Hayvansal Yan Ürünler Yönetmeliği kapsamında kayıt altına alınmış arı zehri işletmelerinden elde edilen arı zehri gıda sanayiinde kullanılamayacak.
Tarım ve Orman Bakanlığınca, arı zehri işletmelerinin, sözleşmeli üretim kapsamında, arı zehri üreticilerinden tekniğine uygun, izlenebilir ve denetimli şekilde ham arı zehri temin etmelerini sağlamak amacıyla yayımlanan yönetmelik, bal arılarından ham arı zehri toplanmasına ilişkin usul ve esasları kapsıyor.
Arı zehri toplama aparatı ve özellikleri
Arı zehri toplama aparatının taşıması zorunlu niteliklerin sıralandığı yönetmeliğe göre;
Arı zehri aparatı ve kazıma aleti zehrin fiziksel ve biyokimyasal yapısını olumsuz yönde etkilemeyecek malzemeden imal edilecek.
Aparatın telleri üzerinde 12-30 volt arası gerilim, 50-1000 Hz arası sinyal frekansı, 2-3 saniye titreşim süresi ve 3-6 saniye duraklama süresi bulunacak. Kullanılan aparatların, yüksek gerilim ve sinyal frekansları içermesi nedeniyle, arıların doğal yaşam süreçlerine zarar vermeyecek ve ölümlerine neden olmayacak nitelikte olması gerekecek.
Aparatın cam levhası üzerinde, aralıkları 0,5 cm, kalınlıkları 0,5-1,5 mm olan teller, zehrin özelliklerini etkilemeyecek arıya zarar vermeyecek alaşımlardan yapılacak.
Arı zehrinin toplanması
Arı zehrinin toplanması yöntemlerine göre,
Arıların elektrik yüklü tel ile temasları sonucu zehir bıraktıkları cam plakalar, güneş ışığına maruz bırakılmadan taşınacak. Cam yüzeyden arı zehrinin kazınması işlemi, hijyenik şartlarda, kapalı hava akımının olmadığı ve doğrudan güneş ışığı almayan ortamda gerçekleştirilecek.
Arılıkta, olası alerjik reaksiyona karşı gerekli ilaçlar ile temiz su bulundurulacak.
Arı zehri toplama sırasında, zehirde kalıntıya neden olabilecek körük veya repellent etkili duman çıkaran herhangi bir destek malzemesi kullanılamayacak.
Arı zehri toplama aparatının, kazıma işleminin yapılacağı yere nakli sırasında kullanılacak kaplar; çapraz kontaminasyonu önleyecek özellikte, dayanıklı ve kolay temizlenebilir nitelikte olmak zorunda olacak.
Cam plakalar ve tellerin sterilizasyon işleminin etüvde 160-180 °C’de 2 saat süreyle gerçekleştirilmesi ve steril kutularda saklanması gerekecek. Bunun mümkün olmaması durumunda, temizlik amacıyla arı zehri toplama cam plakaları kaynar su ile dikkatlice yıkanıp durulanacak ve açık havada kurutulacak. Sterilizasyon amacıyla ise cam plakalar ve teller %70’lik izopropil alkol ile silinip kurumaya bırakılacak.
Zehir kazıma aleti jileti paslanmaz çelikten ve tek kullanımlık olacak.
Arı zehrinin toplanmasında uyulacak kurallar
Arı zehrine koruma amaçlı hiçbir katkı maddesi karıştırılamayacak.
Zehir toplama aparatı kovandan çıkarıldıktan sonra 30 dakika içerisinde cam levhalardan zehir kazıma işlemine başlanacak.
Toplanan arı zehri, gıdaya uygun kalıntı bırakmayacak amber renkli, tek kullanımlık, hava ve nem geçirgenliği olmayan vida kapaklı şişelere konur; üzerinde işletme numarası, toplama tarihi ile "Bal Arısı Zehri" ibaresini içeren etiket bulunacak. Zehir, soğuk zincir koşullarında (-18 °C) muhafaza edilecek.
Kalıntı ve kontaminasyon riskini minimize etmek ve apiterapiye uygun arı zehri için filtreli cihaz ile toplama yapılacak.
Filtreli cihazlarda kullanılacak olan filtre materyali medikal plastikten üretilecek.
Arı zehri toplama tekniği kapsamında;
Arı zehrinin; arı dışkısı, toz, polen, bal ile diğer kovan içi ve çevresel bileşenlerle bulaşmasını en aza indirmek amacıyla kovan içi cihazların kullanılması veya tablaların kovan içine doğru uygun şekilde konumlandırılması gibi yöntemler uygulanacak. Kontaminasyonun önlenmesi amacıyla filtreli cihazlar kullanılacak.
Koloni sağlığı ve devamlılığının korunması amacıyla arı zehri toplama işlemi, aynı kovandan 7 günden daha kısa aralıklarla yapılamayacak.
Zehir toplama aparatı kovanda 15-20 dakikadan fazla bulundurulmayacak. Zehir toplama işlemi sabah erken saatlerde, öğleden sonra veya akşam gerçekleştirilecek.
Arı zehri toplayacak kişinin; arı zehrini solumaması, göze ve çıplak tene temas ettirilmemesi esas olacak. Tıbbi gözlük, maske, cerrahi eldiven, bone, önlük gibi kişisel koruyucu donanımların kullanılması zorunlu olacakb
Arı zehri toplama izinli arılıkta aranacak şartlar
Arı zehri toplama izinli arılık ve kolonilerde;
Arılıklar, zirai mücadele yapılan tarımsal alanlardan en az 200 metre uzaklıkta bulunacak.
Toplama işlemi, arı popülasyonu güçlü kolonilerde yürütülecek.
Arı zehri toplama döneminde sadece polen ikame besleme yapılacak. Şeker şurubuyla besleme yapılmayacak.
Arı sağlığını korumak amacıyla hastalık ve zararlılarla mücadelede kalıntı bırakacak sistemik etkili ilaçların kullanımı yasak olacak. Kullanılması durumunda arı zehri toplanmasına başlamadan en az 15 gün öncesinde ilaçlamanın kesilmesi gerekecek.
Arı zehri üretimine uygun arı ırkı veya ekotipine sahip arılar kullanılacak.
Arı zehri toplama eğitimi ve sertifikası
Uygulamalı arı zehri toplama eğitimi esaslarına yer verilen yönetmelikte, arı zehri toplama sürecinde arı zehri üreticisi ve arı zehri işletmesinin sorumlulukları da sıralandı.
Arı zehri işletmesi ile sözleşmesi bulunmayan arı zehri üreticileri, Arı Zehri Toplama Sertifikasına sahip olsalar dahi arı zehri toplayamayacaklar.
Belirtilen faaliyetler, İnsan Tüketimi Amacıyla Kullanılmayan Hayvansal Yan Ürünler Yönetmeliği hükümlerine uygun olan ve kayıt altına alınmış arı zehri işletmelerinde yürütülecek. Bu işletmelerden elde edilen arı zehri gıda sanayiinde kullanılamayacak.
Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.
