Almanya'da Cem Özdemir zaferi: CDU seçim yılına yenilgiyle başladı
Eyalet seçiminin dikkat çeken sonuçlarından biri de aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisinin oylarını önemli ölçüde artırması oldu.
Almanya’da Başbakan Friedrich Merz’in liderliğindeki Hristiyan Demokrat Birlik (CDU), seçim yılına önemli bir eyalette aldığı yenilgiyle başladı. Baden-Württemberg eyaletindeki seçimde Yeşiller Partisi, Cem Özdemir liderliğinde az farkla birinci oldu.
Pazar günü yapılan oylamada Yeşiller yüzde 30,2 oy alarak CDU’nun önüne geçti. CDU ise yüzde 29,7 ile ikinci sırada kaldı. Birkaç hafta öncesine kadar kamuoyu yoklamalarında çift haneli farkla önde görülen CDU’nun geriye düşmesi Merz hükümeti için sürpriz bir sonuç olarak değerlendirildi.
Sonuçların ardından konuşan Merz, seçimi 'acı bir sonuç' olarak nitelendirdi ve hükümetin seçmen güvenini yeniden kazanması gerektiğini söyledi. Merz, Almanya’nın içinde bulunduğu ekonomik zorluklardan çıkabilmesi için reformların hızlandırılması gerektiğini vurguladı.
Yeşiller adayı Cem Özdemir, sonuçların ardından eyalette hükümet kurması halinde Almanya’da Türk kökenli ilk eyalet başbakanı olacak. 60 yaşındaki Özdemir’in ailesi 1960’lı yıllarda Almanya’ya gelen işçi göçmenler arasında yer alıyordu.
Özdemir, seçim kampanyasında CDU ile yaklaşık on yıldır süren koalisyonu devam ettirmek istediğini söylemişti. Özdemir göreve gelirse, 15 yıl boyunca Baden-Württemberg’i yönetip şimdi ise siyasetten çekilmeye hazırlanan yine Yeşiller Partisi'nden Winfried Kretschmann’ın yerini alacak.
Aşırı sağ yükselişte
Seçimin dikkat çeken sonuçlarından biri de aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisinin oylarını önemli ölçüde artırması oldu. Parti, eyaletin otomotiv sanayisinin merkezi sayılan bölgelerde ekonomik kaygılar üzerinden yürüttüğü kampanyayla oy oranını yaklaşık yüzde 19’a çıkardı.
Bu oran AfD’nin beş yıl önceki seçimde aldığı oyların neredeyse iki katına denk geliyor ve partinin Batı Almanya’daki en iyi sonuçlarından biri olarak görülüyor. Ancak AfD’nin hedeflediği yüzde 20 seviyesine ulaşamaması parti açısından kısmi bir hayal kırıklığı olarak yorumlandı.
Seçimde en ağır kaybı ise Sosyal Demokrat Parti (SPD) yaşadı. Federal hükümette CDU ile koalisyon ortağı olan SPD eyalette yalnızca yüzde 5,5 oy alabildi. SPD Eş Genel Başkanı ve aynı zamanda Almanya Başbakan Yardımcısı olan Lars Klingbeil sonuçları 'son derece acı bir gece' olarak değerlendirdi.
Enerji fiyatları ve ekonomi etkili
Merz hükümeti Avrupa’nın en büyük ekonomisinde toparlanma sağlamak için zor bir dönemden geçiyor. İran savaşı nedeniyle yükselen enerji fiyatlarının da Almanya ekonomisi üzerindeki baskıyı artırdığı belirtiliyor.
Merz’in siyasi söylemlerinin de ülkede uzlaşı kültürüne önem veren seçmenler arasında zaman zaman tartışma yarattığı ve popülerliğini etkilediği yorumları yapılıyor.
Baden-Württemberg seçimi, Almanya’da bu yıl yapılacak beş eyalet seçiminden ilki oldu. Bir sonraki seçim 22 Mart’ta Rheinland-Pfalz eyaletinde yapılacak. Bu eyalet 1991’den bu yana Sosyal Demokratlar tarafından yönetiliyor ancak son anketlerde CDU ile başa baş bir yarış görülüyor.
Eylül ayında ise Berlin’de ve Doğu Almanya’daki iki eyalette seçim yapılacak. AfD bu seçimlerde ilk kez bir eyalette mutlak çoğunluk elde ederek başbakanlık kazanmayı hedefliyor.
Siyaset bilimci Albrecht von Lucke, Baden-Württemberg sonucunu Merz hükümeti için 'felaket' olarak nitelendirdi. Lucke, yılın başında gelen bu yenilginin hükümet üzerinde ciddi baskı yaratacağını söyledi.