AB'de cinsiyet ücret farkı: Kadınlar yılda ortalama 3.900 € daha az kazandı

AB'de cinsiyete dayalı ücret farkı gerçek ve rakamlar bunun ağır bir maliyeti olduğunu ortaya koyuyor.

Eurostat verilerine göre kadınların brüt saatlik kazançları, erkeklerin kazançlarından ortalama yüzde 11,1 daha düşük; bu da blokta bir erkek 100 € kazanırken, bir kadının yalnızca 88,9 € aldığı anlamına geliyor.

Fark yıllık hesaba vurulduğunda tablo daha da netleşiyor: Eurostat verilerine dayanan Avrupa Sendikalar Konfederasyonu (ETUC) tahminlerine göre, AB'de çalışan bir kadının yıllık ücreti ortalama olarak erkeklerden neredeyse 3.900 € daha düşük.

Bu da AB'de çalışan 92,5 milyon kadının, toplamda yılda 358 milyar €'dan fazla gelir kaybına uğradığı anlamına geliyor.

ETUC Genel Sekreteri Esther Lynch, “Ücret şeffaflığı önlemlerinin maliyeti şirketler için düşük, ancak bu analiz ulusal hükümetlerin hareketsiz kalmasının kadın işçilere maaş kaybı olarak milyarlarca euroya mal olacağını gösteriyor” dedi.

AB'nin Ücret Şeffaflığı Yönergesi, en az 100 çalışanı olan işletmeleri kapsıyor; dolayısıyla bu tahmin, aralarında 43 milyon kadının bulunduğu bu kadın işgücüne ilişkin.

AB'de kadınların erkeklerden daha fazla kazandığı tek ülke Lüksemburg; burada kadınlar yılda yaklaşık 474 € daha fazla kazanıyor.

2025 verilerine göre, Finlandiya'da (7.592 €), Avusturya'da (6.854 €), Almanya'da (6.049 €) ve İsveç'te (5.116 €) çalışan ortalama bir kadın yılda 5.000 €'nun üzerinde gelir kaybına uğruyor.

Yıllık kayıp Estonya'da (4.967 €), Fransa'da (4.536 €), Çekya'da (4.499 €) ve İrlanda'da (4.129 €) da AB ortalaması olan 3.881 €'nun üzerinde; bu ülkelerin tamamında rakam 4.000 € eşiğinin üstüne çıkıyor.

Hollanda'da tahmini kayıp 3.684 €, Slovakya'da 3.487 €, Kıbrıs'ta 3.405 €, Macaristan'da 3.181 €, Letonya'da 2.856 €, Yunanistan'da 2.591 €, Litvanya'da 2.404 €, Slovenya'da 2.245 € ve İspanya'da 2.005 € düzeyinde.

En düşük tutar ise 322 € ile Belçika'da kaydediliyor. Romanya ve Polonya'da da rakam 1.000 € eşiğinin altında.

AB'nin “dörtlü büyükleri” arasında en düşük seviye, 1.557 € ile İtalya'da.

AB'nin Ücret Şeffaflığı Yönergesi fark yaratabilir

AB'nin Ücret Şeffaflığı Yönergesi, maaş şeffaflığını artırmayı ve cinsiyete dayalı ücret farkını azaltmayı hedefliyor. 7 Haziran 2026'ya kadar yürürlüğe girmesi gerekiyordu ancak çoğu üye ülke bu son tarihi kaçırdı.

Lynch, “Kadınlar onlarca yıldır ücret ayrımcılığına maruz kalmışken bu durum tamamen kabul edilemez. Erkek egemen yönetim kurullarının bu kadar uzun süre ücret ayrımcılığı yapmasına göz yuman gizlilik kültürünün artık sonuna gelindi” dedi.

ETUC'un tahminlerine göre, etki oldukça büyük olabilir; ücret farkının sadece yüzde 10 kadar daralması bile fark yaratacak, zira istihdamdaki ortalama bir kadın yılda yaklaşık 672 € daha fazla kazanacak.

En yüksek kazanç Fransa'da, 1.069 € ile, onu 1.033 € ile İrlanda izliyor.

İstihdamdaki bir kadın, Finlandiya'da 963 €, Almanya'da 867 €, İtalya'da 847 € ve Danimarka'da 802 € daha fazla ücret alacak.

Cinsiyete dayalı ücret farkının daha düşük olduğu Polonya'da yıllık kazanç 221 € ile en düşük düzeyde kalacak.

ETUC Genel Sekreter Yardımcısı Isabelle Schömann, bu yönergeyi hayata geçirme yönündeki yasal sorumluluğunu yerine getirmekten kaçınmaya devam eden her hükümetin kendisini mahkemede bulmayı beklemesi gerektiğini de söyledi.

AB içinde cinsiyete dayalı ücret farkı ciddi ölçüde değişiyor; Lüksemburg'da eksi yüzde 0,8'den Estonya'da yüzde 18,8'e kadar uzanıyor.